သက္ဆံုးႏွင္း

ဒါးက (သို႔) ကၽြန္မရင္ရဲ့ စံပါယ္ပန္းေလး၊ ကၽြန္မရင္ေငြ႕နဲ႔ အလွမ္းေ၀းတာ ၾကာလွေပါ့။

ပလတ္စတစ္ႏွင့္ က်န္းမာေရး January 31, 2011

Filed under: က်န္းမာ သုတ — thetsonehnin @ 5:53 AM
Tags:

နယ္ကအိမ္ကိုုျပန္တုန္းက မုန္႔ဟင္းခါးစားဖို႔ သြားဝယ္ေတာ့ ဆိုင္ရွင္အမႀကီးက မုန္႔ဟင္းခါးကို ငွက္ေပ်ာဖက္နဲ႔ ထုပ္ၿပီးေပးေတာ့ ဆရာမဂ်ဳးရဲ့ ”ကြၽန္မခ်စ္ေသာၿမဳိ႕တစ္ၿမိဳ႕” ကို သြားၿပီးသတိရမိတယ္။ ဆရာမရဲ့ၿမိဳ႕ေလးနဲ႔ ရင္းႏွီး ေနေတာ့ ေနေရာင္ျပထားတဲ့ ဖက္ရြက္ေလးနဲ႔ထုပ္ထားတဲ့ မုန္႔ဟင္းခါးက ဖက္နံ႔ေလးသင္းလို႔။ တူမေလးေတြကေတာ့ ေျပာတာေပ့ါ။ ဒီဆိုင္က ေခတ္သိပ္မမွီဘူးေနာ္ အန္တီေလးတဲ့။ သူတို႔ေမြးတည္းက ကြၽတ္ကြၽတ္အိတ္နဲ႔ ရင္းႏွီးခဲ့ရေတာ့  ငွက္ေပ်ာဖက္နဲ႔ထုပ္တာကို မေတြ႔ဘူးေသးဘူး။ ”ကြၽန္မခ်စ္ေသာၿမိဳ႕တစ္ၿမိဳ႕” အေၾကာင္းကို ေပးဖတ္ရဦးမည္။ အခု ေနာက္ပိုင္းမွာ ကြၽတ္ကြၽတ္အိပ္သံုးတဲ့ ယဥ္ေက်းမႈက အေတာ္ကိုေလ်ာ့နည္းသြားၿပီ။ ကြၽတ္ကြၽတ္အိတ္ရဲ့  အႏၲရာယ္ကို ဟန္႔တားလာႏုိင္ၿပီ ဆိုေတာ့၊ ေနာက္တစ္ခုထပ္ၿပီး စဥ္းစားရမွာက ပလတ္စတစ္ေတြရဲ့ အႏၲရာယ္။

~

ကြၽန္မတို႔စားသံုးေနတဲ့ အစားအစာေတြထဲမွာ ပလတ္စတစ္နဲ႔ကင္းတယ္ဆိုတာ အေတာ္ကို ရွားပါတယ္။ အစား အေသာက္ေတြကို ဝယ္ျခမ္းတာကေန ျပင္ဆင္ခ်က္ျပဳတ္တဲ့အထိ သံုးတဲ့ပစၥည္းတိုင္းမွာ ပလတ္စတစ္ မပါတဲ့ပစၥည္းဆိုတာ သိပ္မရွိဘူး။ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈအဆင့္ဆင့္မွာ ပလတ္စတစ္ကို အေျခခံၿပီး ထုတ္လုပ္ထားတဲ့ပစၥည္း ေတြကိုသံုးၾကတယ္။ အစားအစာေတြကို တေနရာကေနတေနရာကို ပို႔ေဆာင္တဲ့ ကြန္တိန္နာ (Container)ေတြ၊ အစားအစာထည့္တဲ့ဘူး၊ စည္သြတ္ဘူး၊ မုန္႔ဘူးေတြ၊ အိမ္ထဲမွာတိုလီမုတ္စထည့္တဲ့ဘူး၊ သိမ္းဆည္းတဲ့ဘူး၊ အစားအစာ ေတြကိုျပန္ေႏြးတဲ့ တန္ဆာပလာေတြအထိ ပလတ္စတစ္က အသံုးတြင္က်ယ္ေနပါတယ္။ အဲဒီလိုမ်ိဳး ပလတ္စတစ္နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ပစၥည္းေတြ အသံုးတြင္က်ယ္လာတာနဲ႔အမွ် က်န္းမာေရးကို ထိခိုက္မႈရွိ၊ မရွိဆိုတာ ကိုပါထည့္သြင္းစဥ္းစား ဖို႔လိုလာပါတယ္။

~

သိပ္မၾကာေသးခင္က ဒီျပႆနာကိုအေျဖရွာမယ္ဆိုၿပီး စမ္းသပ္မႈေတြ အမ်ားႀကီးျပဳလုပ္ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီ မွာ Biphenol A လို႔ေခၚတဲ့ ဓါတုပစၥည္း Chemical ဟာ က်န္းမာေရးကို ဆိုးဆိုးဝါးဝါးထိခိုက္ေစတာကို သြားေတြ႔ပါတယ္။ Biphenol A ဆိုတာ အစားအေသာက္ေတြကို ထုပ္ပိုး ျပင္ဆင္တဲ့အခါမွာ အဓိကထားၿပီးသံုးတဲ့ Chemical ပါ။ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ေပါင္း မ်ားစြာကတည္းက Biphenol A ကို အႏၲရာယ္ကင္းတယ္ လို႔ ယူဆထားၾကေပမယ့္ အခုေတာ့ Biphenol A နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ေမးစရာေမးခြန္းေတြ အမ်ားႀကီးရွိလာပါၿပီ။ အစားအေသာက္ေတြျပင္ဆင္ဖို႔၊ စားေသာက္ဖို႔၊ သိမ္းဆည္းဖို႔ အထိ အဆင္ေျပေပမယ့္ သူ႔ေၾကာင့္ က်န္းမာေရးမွာ ျပႆနာေတြျဖစ္ေပၚလာတယ္လို႔ ဆိုၾကပါၿပီ။

~

အစားအေသာက္ထည့္ထားတဲ့ ပလတ္စတစ္ Container ထဲကေန Chemical အနည္းငယ္ဟာ  အစား အေသာက္ေတြထဲကို စိမ့္ထြက္လာပါတယ္။ အဲဒီလိုမ်ိဳးအစားအေသာက္ေတြထဲ စိမ့္ထြက္လာတာကို Migration လို႔ေခၚၾကပါတယ္။ Container ေတြကိုထုတ္လုပ္လိုက္တဲ့ စက္႐ံုေတြအေနနဲ႔ကလည္း ဒီလိုမ်ိဳး ေျပာင္းေရႊ႕ဝင္ေရာက္ တာကို ဟန္႔တားလို႔မရပါဘူး။  ဘယ္ေလာက္ပမာဏအထိဆိုတာကို အတိအက်မသိရေပမယ့္ အစားအေသာက္ေတြ ထည့္တဲ့ ဘူးေတြ၊ ခြက္ေတြထဲက ဓါတုပစၥည္းတိုင္းဟာ အစားအေသာက္ေတြထဲကို ဝင္ေရာက္သြားႏိုင္တာခ်ည္းပါပဲ။

~

ပလတ္စတစ္ Container ထဲမွာ ထည့္ထားတဲ့အစားအေသာက္ေတြကို အပူေပးလိုက္ရင္ ဓါတုပစၥည္းေတြ ေရႊ႕ ေျပာင္းမႈက ပိုျမန္ပါတယ္။ အဆီမ်ားမ်ားပါတဲ့အစားအစာ၊ အငန္ပါတဲ့အစာ၊ အခ်ဥ္ပါတဲ့အစားအစာေတြကိုထည့္ထားတဲ့ Container ေတြဟာ အပူနဲ႔ထိေတြ႔ရင္ ေရႊ႕ေျပာင္းဝင္ေရာက္မႈက ပိုျမန္ပါတယ္။ ခႏၶာကိုယ္ထဲကို ဘယ္ေလာက္ အတိုင္း အတာအထိ ဝင္သြားတယ္ဆိုတာကိုေတာ့ အတိအက်ေျပာဖို႔ခက္ပါတယ္။ မီးဖိုေခ်ာင္္သံုးပစၥည္းေတြ ျပဳလုပ္တဲ့ေနရာ မွာလည္း အမ်ားစုဟာ ေဘးကင္းတယ္လို႔ သတ္မွတ္ထားၾကေပမယ့္လည္း အၿမဲတမ္းအတြက္ေတာ့ အႀကံဳးမဝင္ပါဘူး။

~

အစားအစာေတြထည့္တဲ့ ပလတ္စတစ္ Container ေတြကေန ထြက္လာတဲ့ ဓါတုပစၥည္းေတြဟာ က်န္းမာေရးကို ဘယ္လုိထိခုိက္လဲဆိုတာကို သုေတသနလုပ္ထားတာေတြဟာ နည္းေသးတာေၾကာင့္ ဘယ္ေလာက္ အတိုင္းအတာအထိ စိတ္ခ်လက္ခ်သံုးလို႔ရတယ္ဆိုတာကိုေတာ့ ေျပာဖို႔ခက္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ အခ်ိန္ဘယ္ေလာက္ ၾကာၾကာသံုးလို႔ရသလဲဆိုတဲ့အခ်က္ဟာ အဓိကပါပဲ။ ဒီေနရာမွာ ထည့္သြင္းစဥ္းစားရမယ့္ ဓါတုပစၥည္း ၂ မ်ိဳးရွိပါတယ္။ တစ္ခုကေတာ့ Biphenol A ျဖစ္ၿပီး ေနာက္တစ္ခုကေတာ့ Phthalates ပါ။

~

Plastic & Biphenol A

Biphenol A ဟာ မာၿပီးေပါ့ပါးတဲ့ Polycarbonates လို႔ေခၚတဲ့ ပလတ္စတစ္တစ္မ်ိဳးပါ။ ကေလးအသံုးအ ေဆာင္ေတြ၊ ေရဘူးေတြကို Biphenol A နဲ႔ျပဳလုပ္ထားပါတယ္။ တစ္ႏွစ္မွာ Biphenol A ထုတ္လုပ္မႈဟာ ၆ ဘီလီယန္ ေလာက္ရွိပါတယ္။ Biphenol A ဟာ ေရဘူးေတြမွာ အဆိပ္သင့္ေစတဲ့အရာတစ္ခုအေနနဲ႔ သိၾကေပမယ့္ တကယ္တမ္း သူနဲ႔ထိေတြ႕မႈမ်ားတာဟာ အစားအေသာက္ေတြထည့္တဲ့ စည္သြပ္ဘူးေတြရဲ့အနားေၾကာင့္ပါ။ Biphenol A ဟာ စည္သြပ္ဘူးႏႈတ္ခမ္းထဲကေန ထြက္လာၿပီး အထဲမွာသိမ္းထားတဲ့ အစားအစာေတြဆီကို ေရာက္သြားပါတယ္။ အစားအစာ ထဲမွာပါလာတဲ့ Biphenol A ဟာ ေသြးစီးေၾကာင္းကိုေရာက္လာပါတယ္။

~

လူ ၉ဝ ရာခိုင္ႏႈန္းရဲ့ ေသြးထဲမွာရွိေနတဲ့ Biphenol A ဟာ တိုင္းတာၾကည့္လို႔႔ရေလာက္တဲ့ ပမာဏအထိ မ်ားေနတတ္ပါတယ္။ ခႏၶာကိုယ္ထဲကို ဝင္လာႏိုင္တဲ့ ဓါတုပစၥည္းေတြထဲမွာ Biphenol A ဟာ ပိုၿပီးထင္ရွားပါတယ္။ သူဟာ ေဟာ္မုန္းေတြရဲ့လုပ္ေဆာင္မႈ၊ အထူးသျဖင့္ Oestrogen လို႔ေခၚတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေဟာ္မုန္းရဲ့ လုပ္ေဆာင္မႈကို ေႏွာင့္ယွက္ေပးပါတယ္။ ဓါတ္ခဲြခန္းေတြမွာ တိရစၧာန္ေလးေတြကို စမ္းသပ္ၾကည့္တဲ့အခါ Biphenol A ဟာ မ်ိဳးပြားအဂၤါေတြရဲ့ ဖြ႔ံၿဖိဳးမႈေတြကို ဟန္႔တားတာကိုေတြ႕ရပါတယ္။ လူေတြဆီကို ေရာက္လာႏိုင္တဲ့ Biphenol A ပမာဏဟာ အရမ္းနည္းေနေပမယ့္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္တဲ့အခ်ိန္မွာ သေႏၶသားကို ထိခိုက္မႈေတြ ျဖစ္ေစတတ္ပါတယ္။

~

ဒီေတာ့ ကြၽန္မတို႔စားမယ့္အစားအစာေတြထဲမွာ  Biphenol A ပါဝင္မႈကို မျဖစ္မေနကို ေလ်ာ့ခ်ရပါမယ္။ အဲဒီလို ေလ်ာ့ခ်ဖို႔အတြက္ဆိုရင္း

၁။ စည္သြပ္ထားတဲ့အစားအစာေတြအစား လတ္ဆတ္တဲ့အစားအစာ (သို႔) ေရခဲေသတၲာထဲ ထည့္ထားတဲ့ အစားအစာမ်ိဳး ကိုစားေပးသင့္ပါတယ္။

၂။ ကေလးေတြကို ႏို႔မႈန္႔ဘူးေတြတိုက္မယ့္အစား မိခင္ႏို႔ကိုသာ အဓိကၿပီးတိုက္ေကြၽးတာဟာ အေကာင္းဆံုးပါ။

၃။ ကေလးေတြအတြက္ အသံုးအေဆာင္ပစၥည္းေတြေရြးခ်ယ္တဲ့အခါမွာ တတ္ႏိုင္သမွ် ပလတ္စတစ္ပါတဲ့ပစၥည္းေတြကို ေရွာင္ပါ။ သံဘူးလိုဟာမ်ိဳးေတြကိုသာ ေရြးခ်ယ္ပါ။

ဒါေတြက Biphenol A ပါဝင္မႈကိုဟန္႔တားတာပါ။ ေနာက္တစ္မ်ိဳးေလ်ာ့ခ်ဖို႔ႀကိဳးစားရမွာက Phthalates။

~

Plastic & Phthalates

သူကေတာ့ Plasticizer လို႔ေခၚတဲ့ဓါတုပစၥည္းအုပ္စုႀကီးျဖစ္ၿပီး သူ႔ကို PVC ပုိက္ကေန ေရေမႊးအထိ တြင္တြင္ က်ယ္က်ယ္ အသံုးျပဳၾကပါတယ္။ ႏွစ္စဥ္ တန္ခ်ိန္ ေပါင္ဘီလီယန္ ေပါင္းမ်ားစြာ ထုတ္လုပ္ၿပီး ေနရာတိုင္းမွာ အသံုးျပဳ ပါတယ္။ အေမရိကန္လူမ်ိဳးေတြမွာ စစ္တမ္းေကာက္ေလ့လာမႈေတြအရ သူတို႔ဆီက လူေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားရဲ့ ခႏၶာကိုယ္ ထဲမွာ Phthalates ကို အတိုင္းအတာတစ္ခု အထိေတြ႕ရပါတယ္။

~

သုေတသနျပဳသူေတြအေနနဲ႔ Phthalates ေတြ ခႏၶာကိုယ္ထဲကိုဝင္လာတာကို ယံုၾကည္ေပမယ့္ ဘယ္လိုဝင္လာ တယ္၊ ဘယ္ေလာက္အတိုင္းအတာထိရွိေနတယ္ဆိုတာကိုေတာ့ တိတိက်က် မသိပါဘူး။ ေကာက္ပဲသီးႏွံေတြကေန စားမယ့္ အစားအစာေတြဆီကို ေရာက္လာတာမ်ိဳးျဖစ္ႏိုင္သလို သိုေလွာင္ထားတဲ့ ဘူးေတြထဲကေန အစားအေသာက္ ထဲကို ဝင္လာတာလည္း ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ Phthalates သံုးထားတဲ့ မ်က္ႏွာျပင္၊ ၾကမ္းျပင္ေတြကေနတဆင့္ သူ႕ကို ရွဴမိတတ္ပါတယ္။ Phthalates ် ပါဝင္တဲ့ ွု Skin Care ေတြ၊ အသံုးအေဆာင္ေတြေၾကာင့္လည္း အေရျပားကေနတဆင့္ ခႏၶာကိုယ္ထဲကို ဝင္သြားတတ္ပါတယ္။

~

Phthalates ဟာ အခုအသံုုးမ်ားေနတဲ့ Chemicals ေတြထဲက တစ္ခုအပါအဝင္ပါ။ ကြၽန္မတို႔အသံုးအျပဳေနတဲ့ ေရခ်ိဳးခန္း လိုက္ကာကေန လက္သည္းဆိုးေဆးထုတ္လုပ္တဲ့အထိ ေန႔စဥ္အသံုးျပဳေနတဲ့ ပစၥည္းေတြထဲမွာ သူ႔ကို ေတြ႔ႏိုင္ ပါတယ္။ Phthalates ဟာ ခႏၶာကိုယ္ထဲကိုေရာက္ရင္ အလြယ္တကူေခ်ဖ်က္ခံလိုက္ရေပမယ့္ အျပင္ကိုေတာ့ ထြက္မသြားတဲ့အတြက္ ေသြးေတြ၊ ဆီးေတြကို စစ္ၾကည့္လိုက္ရင္ Phthalates ကိုေတြ႔ရပါတယ္။

~

သူဟာ ခႏၶာကိုယ္ရဲ့ Endocrine System အလုပ္လုပ္တဲ့ေနရာမွာ ခ်ိဳ႕ယြင္းမႈေတြျဖစ္ေစၿပီး Hormones ေတြ အလုပ္လုပ္တာကို အဟန္႔အတားေတြ ျဖစ္ေစပါတယ္။ ေဟာ္မုန္းေတြအားလံုးထဲက အမ်ိဳးသားေဟာ္မုန္းျဖစ္တဲ့ Testerone ကို အေႏွာင့္အယွက္ေပးပါတယ္။ ခႏၶာကိုယ္ထဲမွာ Testerone ေတြအလုုပ္လုပ္လို႔မရေအာင္ ဟန္႔တား ထားပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ အမ်ိဳးသားမ်ားရဲ့ မ်ိဳးပြားအဂၤါကို ထိခိုက္ေစသလို မ်ိဳးပြားမႈနဲ႔ဆိုင္တဲ့ ျပႆနာေတြကိုလည္း ျဖစ္ေပၚေစပါတယ္။

~

တိရစၧာန္အထီးေတြမွာ စမ္းသပ္မႈေတြလုပ္ၾကည့္ေတာ့ Phthalates ေၾကာင့္ လိင္အဂၤါေတြေသးငယ္တာ၊ မဖြံ႔ၿဖိဳး တာ၊ သုက္ေကာင္ေတြနည္းတာမ်ိဳးေတြကို သြားေတြ႔ပါတယ္။  ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ကာလမွာ Phthalates နဲ႔ထိေတြ႕မႈ မ်ားရင္ ေမြးလာမယ့္ သားေယာက်္ားေလးမွာ ပံုမွန္မဟုတ္တဲ့ အသြင္အျပင္ေတြ ေပၚေပါက္လာတတ္ပါတယ္။ Phthalates ပါတဲ့ ၾကမ္းခင္းကိုသံုးထားရင္ ေမြးကင္းစကေလးေတြမွာ အသက္ရႈလမ္းေၾကာင္းနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ေရာဂါေတြ ကိုခံစားရေစပါတယ္။ လူေတြေရာ၊ တိရစၧာန္ေတြမွာပါ အသည္းကင္ဆာျဖစ္ေစပါတယ္လို႔လည္း ဆိုထားၾကပါတယ္။

~

အမ်ိဳးသမီးေတြမွာေတာ့ ေနရာလြဲၿပီးကိုယ္ဝန္ေဆာင္တာမ်ိဳးေတြကို ျဖစ္ေစပါတယ္။ ေပါင္မျပည့္ဘဲေမြးဖြားလာတဲ့ ကေလးငယ္ေတြရဲ့ ေသြးထဲမွာ Phthalates ပမာဏျမင့္တက္ေနတာကိုေတြ႔ရပါတယ္။ မိန္းကေလးငယ္ေတြမွာ ဆိုရင္လည္း ရင္သားဖံြ႕ၿဖိဳးမႈေတြေစာလာၿပီး အပ်ိဳျမန္ျမန္ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ မၾကာေသးခင္က ျပဳလုပ္ခဲ့တဲ့ေလ့လာမႈေတြ အရေတာ့ Phthalates ဟာ ကေလးငယ္ေတြမွာ အဝလြန္ေစတယ္လို႔ ဆိုၾကပါတယ္။ ခႏၶာကိုယ္ထဲမွာ Phthalates မ်ားေနတဲ့ အမ်ိဳးသားတစ္ေယာက္ရဲ့ ဆဲလ္ေတြဟာ အင္ဆူလင္အလုပ္လုပ္တာကို မတံု႔ျပန္တဲ့အတြက္ ေသြးထဲမွာ သၾကားဓါတ္ေတြျမင့္တက္လာၿပီး ဆီးခ်ိဳေရာဂါကို ခံစားရေစပါတယ္။ သိုင္းရြိဳက္နဲ႔ပတ္သက္တဲ့ ျပႆနာေတြ၊ ပန္းနာရင္ၾကပ္၊ အေရျပားဓါတ္မတည့္မႈေတြကိုျဖစ္ေစပါတယ္။

~

ဒီလိုဆိုရင္ ကြၽန္မတို႔အတြက္ ပလတ္စတစ္ဟာ အႏၲရာယ္ရွိတဲ့ပစၥည္းဆိုတာကို အားလံုးလည္း သိသြားပါၿပီ။ ပလတ္စတစ္ဟာ လူႀကီး၊ လူငယ္၊ အမ်ိဳးသမီး၊ အမ်ိဳးသားမေရြး အႏၲရာယ္ျဖစ္ေစတာေၾကာင့္ သူနဲ႔ထိေတြ႕မႈကို တတ္ႏိုင္ သမွ်ေလ်ာ့ခ်ရပါမယ္။ ပလတ္စတစ္ဘူးေတြထဲကို အဆီေတြ၊ အခ်ဥ္သနပ္ေတြ အၾကာႀကီးထည့္ထားၿပီးစားတာမ်ိဳးကို ေရွာင္ရပါမယ္။ ပလတ္စတစ္ခြက္ေတြထဲကို အပူေတြထည့္တာ၊ သူတို႔ကို အပူေပးတာမ်ိဳးေတြလည္း သတိထားရပါမယ္။ ကေလးေတြအတြက္ ႏို႔ဘူးလိုအသံုးအေဆာင္ ပစၥည္းေတြေရြးတဲ့အခါမွာ ပလတ္စတစ္ေတြအစား ဖန္ေတြကိုသာ ေရြးခ်ယ္သင့္ပါတယ္။ အစားအေသာက္ထည့္ထားတဲ့ ပလတ္စတစ္ဘူးေတြ၊ ခြက္ေတြမွာ အေရာင္ေျပာင္းလာတာ၊ ပံုစံ ေျပာင္းလာတာမ်ိဳးရွိရင္ သူတို႔ကို မသံုးသင့္ေတာ့ပါဘူး။ အမွန္တကယ္ေတာ့ ကြၽန္မတို႔ရဲ့လူေနမႈဘဝ အဆင့္အတန္း ျမင့္ၿပီး အဆင္ေျပလြယ္ကူေစဖို႔ ပလတ္စတစ္ပစၥည္းေတြျဖစ္ေပၚလာရတာပါ။ သူတို႔ရဲ့အက်ိဳးေက်းဇူးေတြကလည္း အမ်ားႀကီးပါပဲ။ ဒါေပမယ့္ လြန္လြန္ကဲကဲထိေတြ႔မႈမ်ားလာရင္ အႏၲရာယ္ျဖစ္ေစလို႔ ေရွာင္ၾကပါလို႔ သတိေပးလိုက္ပါရေစ။

~

~

ႏွင္းႏုလြင္(ေဆးဝါး)

အာေရာဂ်ံ မဂၢဇင္း၊

ေဖေဖာ္၀ါရီ ၂၀၁၁

 


Advertisements
 

ဘဝ ေနဝင္ခ်ိန္ေတြ မေစာေစခ်င္ပါ January 15, 2011

Filed under: က်န္းမာ သုတ — thetsonehnin @ 2:43 AM
Tags:

”ေဆးလိပ္လည္းတို၊ ေနလည္းညိုၿပီ

ငါ့ကို အိမ္ျပန္ပို႔ၾကပါေလ

အမွတ္မထင္ဖတ္ျဖစ္ခဲ့တဲ့ ဘဝသ႐ုပ္ထင္ဟပ္ေနတဲ့ ကဗ်ာအပိုင္းအစေလးတစ္ခုပါ။ နည္းနည္း ၾကာေနေတာ့ ေရးတဲ့သူကိုေတာ့ မမွတ္မိေတာ့ဘူး။ ဒီကဗ်ာေလးကို ဖတ္ေနရင္းနဲ႔ မိသားစုဝမ္းေရးအတြက္ ႐ုန္းကန္လႈပ္ရွားေနတဲ့ လူတစ္ေယာက္ရဲ့ အသြင္သ႑န္က ကြၽန္မရဲ့မ်က္စိထဲ တိုးဝင္လာတယ္။ ဝမ္းစာမျပည့္ေသးလို႔ အိမ္မျပန္ႏိုင္ေသးဘူး။ သက္ျပင္းေတာင္ ေျဖာင့္ေျဖာင့္မခ်ႏိုင္ေတာ့လို႔ သူေသာက္ေနက် ေဆးျပင္းလိပ္ႀကီးကို ရဲခနဲေနေအာင္ဖြာလိုက္၊ ျမင္ကြင္းထဲကေန ေပ်ာက္ကြယ္ လုနီးပါျဖစ္ေနတဲ့ ေနဝင္တာကို ၾကည့္လိုက္နဲ႔ ကံတရားကို ၿငီးေျပာေလး ေျပာလိုက္တယ္ထင္ပါတယ္။ ဒီလိုညေနမ်ိဳး သူဘယ္ႏွစ္ရက္ေလာက္ ႀကံဳခဲ့ရၿပီးၿပီးလဲဆိုတာကို ကြၽန္မစဥ္းစား ၾကည့္ဖူးတယ္။ အေျဖကို စဥ္းစားလို႔မရေသးခင္ သူေသာက္ လိုက္တဲ့ ေဆးလိပ္အေငြ႕က ကြၽန္မရဲ့အသိထဲ တိုးဝင္ လာတယ္။ ”သူဒီလို အခ်ိန္တိုင္း ေဆးလိပ္ေသာက္ေနသလား၊ က်န္းမာေရးမွ ေကာင္းပါ့မလား၊ သူ႕မိသားစုရဲ့ ေရွ့ေရး ဘယ္လိုရိွမလဲ”။

~

စီးကရက္ကေလး ႏႈတ္ခမ္းမွာေတ့ၿပီး လူႀကီးဂိုက္ဖမ္းေနတဲ့ ဆယ္ေက်ာ္သက္ကေလးေတြ၊ ဆိုက္ကားဂိတ္မွာ ခရီး သည္ေစာင့္ရင္းနဲ႔ ေဆးျပင္းလိပ္ဖြာေနတဲ့ ဆိုက္ကားသမားႀကီးေတြ၊ ေစ်းတန္းထဲမွာ အေရာင္းအဝယ္ မေကာင္းေၾကာင္း ၿငီးျငဴရင္း ေဆးေပါ့လိပ္ေသာက္ေနတဲ့ အမ်ိဳးသမီးႀကီးေတြ၊ အခ်စ္ေရး၊ စီးပြားေရးမွာ ကံမေကာင္းတဲ့အေၾကာင္း မိတ္ေဆြေတြနဲ႔ေျပာရင္း ေဆးလိပ္ေသာက္ေနတဲ့သူေတြ၊ ေဆးတံမွာကပ္ေနတဲ့ ေဆးရြက္ႀကီးရဲ့ခ်ိဳးေတြကို ေခါက္ထုတ္ ေနတဲ့ အဖိုးအဖြားေတြ။ အမ်ိဳးမိ်ဳးေပါ့ေလ။ အားလံုးဟာ ေဆးလိပ္နဲ႔ ရင္းႏွီးေနၾကပါတယ္။ လူအမ်ိဳးမ်ိဳး၊ စ႐ုိက္အေထြေထြဆိုေပမယ့္ သူတို႔ ႐ႈသြင္း႐ႈထြက္ေနတဲ့ ေလေတြဟာေတာ့ အတူတူပါပဲ။ အေငြ႔ေတြ၊ ေဆးလိပ္ေငြ႔ေတြဟာ ကြၽန္မတို႔ရဲ့ ပတ္ဝန္းက်င္မွာ ပ်ံႏံွ့လို႔ေနပါတယ္။

~

ေဆးလိပ္က ေသာက္မိရင္ျဖတ္ဖို႔ အရမ္းခက္ပါတယ္။ ေဆးရြက္ႀကီးမွာပါတဲ့ နစ္ကိုတင္း (Nicotine) ဟာ အရမ္းစြဲႏိုင္ပါတယ္။ ေမာ္ဖင္း၊ ဟီး႐ုိးအင္းနဲ႔ တျခားမူးယစ္ေဆးေတြလိုပဲ ခႏၶာကိုယ္နဲ႔ စိတ္အာ႐ုံဟာ နစ္ကိုတင္းကို တပ္မက္သြားပါတယ္။ ေဆးလိပ္ေသာက္ျဖစ္တဲ့ အေၾကာင္းအရင္းကေတာ့ အမ်ိဳးမ်ိဳးရိွပါလိမ့္မယ္။ တခ်ိဳ႕ကေတာ့ စိတ္ညစ္တဲ့အခ်ိန္၊ စိတ္႐ႈပ္တဲ့အခ်ိန္မ်ိဳးမွာ ထြက္ေပါက္တစ္ခုအေနနဲ႔ ေသာက္ပါတယ္။ ရင္းႏွီးတဲ့မိတ္ေဆြေတြ၊ ေဆြမိ်ဳးေတြေသာက္တာ ၾကည့္ရင္းနဲ႔ ေသာက္တတ္သြားပါတယ္။ ဆယ္ေက်ာ္သက္အရြယ္မွာ လက္တည့္စမ္း ျမည္းၾကည့္ ရင္းနဲ႔ ေသာက္တတ္သြားတဲ့သူေတြလည္းရိွပါတယ္။ ေဆးလိပ္ေသာက္တတ္တဲ့သူ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားဟာ အသက္၁၈ႏွစ္ မျပည့္ခင္ကတည္းက စေသာက္တတ္တဲ့သူေတြမ်ားပါတယ္။

~

ေဆးလိပ္ကို ထမင္းစားတာ၊ ေရေသာက္တာလို ခႏၶာကိုယ္က အလြယ္တူလက္မခံပါဘူး။ သူဝင္လာတာနဲ႔ ခ်က္ျခင္းထြက္သြားေအာင္ ဖယ္ထုတ္လိုက္ပါတယ္။ ဒီေတာ့ စေသာက္ေသာက္ခ်င္းမွာ သီးတတ္ပါတယ္။ ၾကာလာရင္ေတာ့ ခႏၶာကိုယ္ကလည္း မတတ္ႏိုင္ေတာ့ဘူး။ ဒါနဲ႔ပဲ ေဆးလိပ္စြဲသြားပါတယ္။ ‘မေကာင္းမွန္းေတာ့ သိပါတယ္၊ ဒါေပမယ့္ ျဖတ္လို႔မရဘူးဗ်ာ’ လို႔ ၿငီးတြားၾကတဲ့ စကားသံေတြကို ကြၽန္မခဏခဏ ၾကားဖူးပါတယ္။ ဘယ္သူကမွ ကိုယ့္မွာအႏၲရာယ္ရိွႏိုင္တဲ့ အေလ့အက်င့္ႀကီးကို တယုတယနဲ႔ ျပဳစုပ်ိဳးေထာင္မွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ျဖတ္ဖို႔ခက္ခဲေပမယ့္ ႀကိဳးစားၾကည့္ပါ။ ေဆးလိပ္ေၾကာင့္ရလာတဲ့ အက်ိဳးဆက္ေတြဟာ ကြၽန္မတို႔ကို ဘယ္လိုမွကုိ ေကာင္းက်ိဳးမေပးတာပါ။

~

ကြၽန္မတို႔ငယ္ငယ္တုန္းကေတာ့ ေျပာင္းဖူးဖက္ေဆးလိပ္ႀကီးကို အဖိုးအဖြားေတြေသာက္တာကို ေတြ႕ဖူးတယ္။ အခုေတာ့ အဲဒီေလာက္ႀကီးတဲ့ေဆးလိပ္ကို မဖြာၾကေတာ့ေပမယ့္ ေဆးလိပ္ေသာက္တဲ့လူ အေရအတြက္ကေတာ့ မေလ်ာ့ၾကေသးပါဘူး။ ေဆးလိပ္ေသာက္တဲ့သူေတြဟာ တျခားသူေတြထက္ ေရာဂါပိုထူပါတယ္။ အပယိကဖ်ားနာတာ၊ တုပ္ေကြး၊ အေအးမိတာေတြ ပိုျဖစ္လြယ္ပါတယ္။ ေလျပြန္ေရာင္တာ၊ အဆုတ္ေရာင္ အဆုတ္ပြတာေတြကို ပိုခံစားရပါတယ္။ နဂိုကတည္းက ရင္က်ပ္ေရာဂါလိုမ်ိဳး အဆုတ္နဲ႔ ပတ္သတ္တဲ့ ေရာဂါရိွတဲ့သူေတြဟာ ကိုယ္တိုင္ ေဆးလိပ္ေသာက္တဲ့အခါ ဒါမွမဟုတ္ ေဆးလိပ္ေသာက္တတ္တဲ့သူအနားေနတဲ့အခါမ်ိဳးမွာ ေရာဂါဒါဏ္ကို ပိုၿပီးခံစား ရတတ္ပါတယ္။ ဒီထက္ပိုဆိုးတဲ့ အေျခအေနေတြက အမ်ားႀကီးပဲရိွပါတယ္။

~

အမွတ္မထင္ ႐ႈိက္ဖြာလိုက္တဲ့ ေဆးလိပ္ေငြ႕ဟာ ကြၽန္မတို႔ရဲ့ အသက္အႏၲရာယ္ကို ၿခိမ္းေျခာက္ေနပါတယ္။ လူတစ္ေယာက္ ေဆးလိပ္ေသာက္လိုက္ရင္ ကတၱရာေစး (Tar) ေတြထြက္လာပါတယ္။ အဲဒီ ကတၱရာေစးဟာ ကင္ဆာေရာဂါကို ျဖစ္ေစပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေဆးလိပ္ေသာက္တဲ့သူေတြဟာ တျခားသူေတြထက္စာရင္ ကင္ဆာေရာဂါ ပိုျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ အဆုတ္ကင္ဆာ၊ လည္ေခ်ာင္းကင္ဆာ၊ ခံတြင္းကင္ဆာေတြကေတာ့ အျဖစ္မ်ားပါတယ္။ ေဆးလိပ္ေငြ႕ကို ႐ႈိက္႐ႈိက္ၿပီး ႐ႈတဲ့သူေတြဟာ အဆုတ္ကင္ဆာပိုျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။ ခံတြင္းကင္ဆာျဖစ္ႏုိင္ေခ်ကလည္း (၄)ဆ ပိုမ်ားပါတယ္။ ဆီးအိတ္ကင္ဆာ၊ အစာေရၿမိဳျပြန္ကင္ဆာ၊ ေက်ာက္ကပ္ကင္ဆာ၊ ပန္ကရိယကင္ဆာ၊ သားအိမ္ေခါင္းကင္ဆာတို႔လည္း ျဖစ္ႏိုင္ပါေသးတယ္။

~

ဒီလိုအႏၲရာယ္ေတြဟာ ခုခ်က္ျခင္းေသာက္၊ ခုခ်က္ျခင္းေပၚလာတာ မဟုတ္ပါဘူး။ ကြၽန္မတို႔အိမ္ေတြမွာ အမိႈက္ေတြမပစ္ဘဲထားလို႔ ရက္ၾကာလာရင္ စုပံုလာသလိုမ်ိဳး ေဆးလိပ္ရဲ့ ဆိုးက်ိဳးေတြကလည္း အခ်ိန္နဲ႕အမွ် မ်ားျပားလာတာပါ။ အထူးသျဖင့္ ေဆးလိပ္မွာပါတဲ့ နစ္ကိုတင္းဟာ ေသြးထဲမွာပိတ္ဆို႔ႏုိင္ပါတယ္။ အဆီေတြကိုလည္း စုပံုမ်ားေစၿပီး ေသြးေၾကာေတြကို မာေတာင့္ကာ က်ဥ္းသြားေစပါတယ္။ ေသြးေၾကာအတြင္းမွာ ေသြးခဲေတြပိတ္ေစပါတယ္။ ႏွလံုးကို ေထာက္ပံံ့ေပးတဲ့ေသြးေၾကာ မွာပိတ္ရင္ ႏွလံုးေသြးေၾကာက်ဥ္းေရာဂါျဖစ္ပါတယ္။ ဦးေႏွာက္ေသြးေၾကာမွာျဖစ္ရင္ ေလသင္တုန္းရမယ္။ ေလျဖတ္တာမ်ိဳးေတြ ဆက္ျဖစ္လာတယ္။ ေက်ာက္ကပ္မွာျဖစ္ရင္ ေက်ာက္ကပ္ပ်က္စီးတဲ့အထိ ျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။

~

ေျခေထာက္ေတြ၊ လက္ေတြကို ေသြးသယ္ေပးတဲ့ ေသြးေၾကာမွာျဖစ္ရင္ ေသြးေကာင္းေကာင္းမေလွ်ာက္ ႏုိင္ေတာ့လို႔ ေျခလက္ပုပ္တာ၊ ျဖတ္ပစ္ရတာမ်ိဳးေတြ ျဖစ္တတ္ပါတယ္။ ေဆးလိပ္မေသာက္တတ္တဲ့သူေတြထက္စာရင္ ႏွလံုးေသြးေၾကာနဲ႔ ပတ္သတ္တဲ့ ေရာဂါေတြကို (၁ဝ)ႏွစ္ေလာက္ ေစာၿပီးေတြ႕ရတတ္ပါတယ္။ မ်က္လံုးမွာရိွတဲ့ အရမ္းႏူးညံ့ တဲ့ေသြးေၾကာေတြဟာ ေဆးလိပ္ေၾကာင့္ အလြယ္တကူ ပ်က္စီးသြားတယ္။ မ်က္လံုးေတြယားလာတယ္။ ေဆးလိပ္ အလြန္အကြၽံ ေသာက္တဲ့သူ ေတြဆိုရင္ မ်က္လံုးရဲ့ျမင္လႊာေတြ ပ်က္စီးသြားလို႔ အျမင္အာ႐ံုေတြ တျဖည္းျဖည္း ဆံုး႐ႈံး သြားတယ္။ ေဆးလိပ္ေၾကာင့္ ေကာင္းက်ိဳးျဖစ္တာတစ္ခုမွမရိွဘူး။

~

ခႏၶာကိုယ္အတြင္းပိုင္းမွာတင္ မေကာင္းတာမဟုတ္ဘူး။ စပါးလံုးတစ္ေထာက္စာေတာင္ မရိွတဲ့ အေရျပား အတြက္လည္း မေကာင္းဘူး။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ ေဆးလိပ္ေသာက္တဲ့သူေတြရဲ့ အေရျပားဟာ လိုအပ္တဲ့ေသြးေတြ၊ အာဟာရေတြ မရေတာ့ဘူး။ အသားေတြ ညိုညစ္ညစ္ျဖစ္လာတယ္။ ဗီတာမင္ေအလည္း လံုလံုေလာက္ေလာက္မရေတာ့ အေရးအေၾကာင္းေတြေပၚလာတယ္။ ပါးရည္တြန္႔လြယ္ၿပီး ႐ုပ္ရင့္လာတယ္။ ျမန္ျမန္အိုလြယ္သြားတယ္။ ႐ႈထုတ္လိုက္တဲ့ ေလမွာ ေဆးလိပ္အန႔ံ ေတြ စြဲပါလာတယ္။ ေတာ္ေတာ္နဲ႔ မေပ်ာက္ဘူး။ ဒီအနံ႔က အဝတ္အစားေတြမွာတင္မကဘူး။ ဆံပင္ေတြမွာပါ လာကပ္ေနတယ္။ အိမ္မွာဆိုရင္လည္း ပရိေဘာဂေတြ၊ လိုက္ကာေတြ၊ ကားထဲမွာပါ အနံ႔ရေနတယ္။ အျပင္ကလူတစ္ေယာက္ဝင္လာတာနဲ႔ ေဆးလိပ္ေသာက္တဲ့သူရိွမွန္း တစ္ခါတည္း တန္းၿပီးသိႏိုင္တယ္။

~

သြားဖံုးေတြ၊ သြားေတြရဲ့ အေျခမွာ ေဆးလိပ္ခ်ိဳးေတြလာကပ္တယ္။ သြားဖံုးေရာင္တာ၊ ခံတြင္းနံ႕ဆိုးတာေတြ ျဖစ္တတ္တယ္။ အသက္ငယ္ငယ္ေလးနဲ႔ သြားေတြ ကြၽတ္ထြက္လြယ္လာတယ္။ ပါးစပ္ထဲမွာ ခ်ဥ္ေနၿပီး အနာေတြ အလြယ္တကူ ေပါက္လာတယ္။ အနာေတြက ေတာ္ေတာ္နဲ႔ မေပ်ာက္ဘူး။ သြားဝါတာေတြအျပင္ အ႐ိုးရဲ့ သိပ္သည္းဆကို နည္းေစတယ္။ တနည္းအားျဖင့္ ေျပာရရင္ အ႐ိုးပါးလာတယ္။ အသက္ႀကီးလာတဲ့ အခ်ိန္မွာ အ႐ိုးက ပိုၿပီးက်ိဳးလြယ္ လာတယ္။

~

ေဆးလိပ္ေငြ႕ေၾကာင့္ အဓိကထိခိုက္သြားတဲ့ အဂၤါက အဆုတ္ပါ။ အဆုတ္ထဲမွာရွိတဲ့ ေလအိတ္ငယ္ေလးေတြ ပ်က္စီးသြားပါတယ္။ အသက္႐ႈလို႔မဝေတာ့ဘူး။ နာတာရွည္ေလျပြန္ေရာင္တတ္ပါတယ္။ ဒီလိုျဖစ္ရင္ အနည္းဆံုး (၃)လ ခန္႔ ၾကာတတ္ၿပီး ေခ်ာင္းဆိုးတယ္၊ သလိပ္နည္းနည္းပါတတ္တယ္။ ရင္က်ပ္ပန္းနာရိွရင္လည္း ပိုဆိုးလာတယ္။ နဂိုျဖစ္ေန တဲ့ ေလျပြန္ေရာင္တာကို ပိုဆိုးေစၿပီး ေရာဂါ သက္သာဖို႔သံုးတဲ့ေဆးေတြရဲ့ အာနိသင္ကို ဆန္႕က်င္လိုက္တယ္။ ေဆးေတြက အာနိသင္ မျပႏိုင္ေတာ့ဘူး။ အဆုတ္ရဲ့ စြမ္းေဆာင္ရည္ကို ဟန္႔တားထားတဲ့အတြက္ သိပ္ၿပီးလႈပ္လႈပ္ရွားရွား မလုပ္ႏိုင္ေတာ့ဘူး။

~

အားကစားသမားေတြမွာ ပိုသိသာတယ္။ တျခားလူေတြနဲ႔ ယွဥ္လို႔မရေတာ့ဘူး။ ႏွလံုးခုန္ျမန္တာ၊ ေသြးလွည့္ပတ္မႈ မေကာင္းတာ၊ အသက္႐ႈမဝတာျဖစ္လာေတာ့ သက္လံုမေကာင္းေတာ့ဘူး။ သူတို႔ရဲ့လုပ္ေဆာင္မႈေတြ ထိခိုက္လာတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ေဆးလိပ္က ခႏၶာကိုယ္ရဲ့ တြယ္ဆက္တစ္သွ်ဴးေတြကို ျဖစ္ေပၚတာကိုတားလိုက္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ကစားရင္း၊ လႈပ္ရွားရင္းနဲ႔ ဒါဏ္ရာရသြားရင္ ေတာ္ေတာ္နဲ႔ မေပ်ာက္ေတာ့ဘူး။

~

အိမ္ေထာင္သည္ေတြ ေဆးလိပ္ေသာက္တဲ့အခါ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္တဲ့အခ်ိန္မွာ ျပႆနာေတြ ေပၚလာတယ္။ အိမ္ေထာင္ေရးနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ က်န္းမာေရး (Sexual Health) ကိုပါ ထိခိုက္လာပါတယ္။ ကိုယ္ဝန္တား ေဆးေသာက္ထားတဲ့သူ၊ ေဆးထိုးထားတဲ့သူေတြ၊ ကြင္းထည့္ထားတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြဟာ ေဆးလိပ္ေသာက္ရင္ အရမ္းအႏၲရာယ္မ်ားပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ႏွလံုးနဲ႔ ပတ္သတ္တဲ့ေရာဂါေတြရလာပါတယ္။ အသက္ (၃ဝ-၄ဝ) အရြယ္ အမ်ိဳးသားေတြဟာ ေဆးလိပ္ေသာက္ရင္ ပန္းေသပန္းညႈိုးပိုၿပီးျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ အမ်ိဳးသားေတြရဲ့ အဂၤါေတြဆီကိုသြားတဲ့ ေသြးေၾကာမွာ နစ္ကိုတင္းေတြက ပိတ္လုိက္ပါတယ္။ ေသြးေၾကာေတြ တျဖည္းျဖည္းနဲ႕က်ဥ္းလာၿပီး ပ်က္စီးသြားတယ္။ ေသြးအလံုအေလာက္ မရေတာ့တဲ့အတြက္ အဲဒီအဂၤါေတြဟာ အလုပ္ေကာင္းေကာင္းမလုပ္ႏိုင္ေတာ့ဘူး။ ဒီလိုအမ်ိဳးသား ေတြဟာ ႏွလံုးနဲ႔ ပတ္သတ္တဲ့ေရာဂါေတြကို အလြယ္တကူ ခံစားရတတ္ပါတယ္။

~

ေဆးရြက္ႀကီးပါတာ အကုန္လံုးဟာ လူကို အႏၲရာယ္ျဖစ္ေစတာခ်ည္းပါပဲ။ ေဆးျပင္းလိပ္၊ ေဆးေပါ့လိပ္၊ စီးကရက္၊ ေဆးတံ၊ ေဆးရြက္ႀကီးငံုတာကအစ အကုန္လံုး အကံ်ဳးဝင္တယ္။ ဒီျပႆနာေတြဟာ မိမိကိုယ္တိုင္ေသာက္မွ ႀကံဳေတြ႕ရတာ မဟုတ္ပါဘူး။ တျခားလူေသာက္တဲ့ ေဆးလိပ္ေငြ႔ကို ႐ႈမိရင္လည္း က်န္းမာေရးထိခိုက္ႏိုင္ပါတယ္။ အေဖ၊အေမႏွစ္ဦးစလံုး ေဆးလိပ္ေသာက္ရင္ သူတို႔ေမြးလာတဲ့ ကေလးေလးဟာ ရင္က်ပ္ေရာဂါ၊ ေလျပြန္ေရာင္တာေတြ ျဖစ္ဖို႔ အခြင့္အလမ္းက (၂) ဆ ပိုမ်ားပါတယ္။ တျခားဓါတ္မတည့္တဲ့ ေရာဂါေတြလည္း ရႏိုင္ပါတယ္။

~

ကုိယ္ဝန္ေဆာင္သည္အေမေသာက္ရင္ လမေစ့ဘဲနဲ႔ ေမြးတတ္ပါတယ္။ ေမြးလာတဲ့ကေလးေတြဟာလည္း ေပါင္မျပည့္ဘူး။ အသက္ (၂)ႏွစ္ေအာက္ ကေလးေတြသာ ေဆးလိပ္ေငြ႕ကို႐ႈမိရင္ အသက္႐ႈလမ္းေၾကာင္းနဲ႔ ပတ္သတ္တဲ့ ျပႆနာေတြကို ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ခံစားရတတ္ပါတယ္။ တခ်ိဳ႕ကေလးေတြဆိုရင္ ႐ုတ္တရက္ အသက္႐ႈပိတ္ၿပီးေသတဲ့ အထိ ျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။ အရြယ္ေရာက္တဲ့သူေတြဟာ တျခားသူေသာက္တဲ့ ေဆးလိပ္ေငြ႕ေၾကာင့္ အဆုတ္ကင္ဆာ ျဖစ္ႏိုင္ေခ်ေတြ ပိုမ်ားသြားပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ လူမမယ္ကေလးေတြကို ေဆးလိပ္ေငြ႕မ႐ႈ႐ိႈက္ေစခ်င္ဘူး။ သူတို႔ရဲ့ အနာဂတ္ေလးေတြ လွပေစခ်င္ပါတယ္။

~

‘ေဆးလိပ္တစ္ခါေသာက္ရင္ လူတစ္ေယာက္ရဲ့အသက္ဟာ ၅ မိနစ္ကေန မိနစ္၂ဝ အထိ တိုသြားႏိုင္ပါတယ္’ တဲ့။ ကြၽန္မတို႔လူဘဝကို ေရာက္တုန္းေရာက္ခုိုက္ေလးမွာ လုပ္သြားစရာေတြ အမ်ားႀကီး ရိွပါတယ္။ မသိေသးတာေတြ သိ ေအာင္ ရွာေဖြရဦးမယ္။ မိမိသိသေလာက္ကို တျခားလူေတြသိေအာင္လည္း ျပန္ၿပီး ေဝငွခဲ့ခ်င္ေသးတယ္။ အခုလက္ရိွ အတြက္အကိ်ဳးရွိတဲ့ အလုပ္ေတြလုပ္ေနရသလို ေနာင္သံသရာအတြက္လည္း အက်ိဳးရွိေအာင္ႀကိဳးစားရဦးမယ္။ ဒီေလာက္ အထိ တန္ဖိုးရွိေနတဲ့ ကြၽန္မတို႔ရဲ့ အခ်ိန္ေတြကို ဖမ္းဆုပ္ကိုင္တြယ္လို႔မရတဲ့ ေဆးလိပ္ေငြ႕ေတြက ဖ်က္ဆီးပစ္တာ အရမ္္းဝမ္းနည္းဖို႔ေကာင္းပါတယ္။ ကြၽန္မတို႔ရဲ့ဘဝသက္တမ္းကို ႐ုပ္ဝတၴဳ အတိအက်မရိွတဲ့ မီးခိုးေငြ႔ေတြေၾကာင့္ မတိုေစခ်င္ပါဘူး။ ေဆးလိပ္ျဖတ္တာဟာ မိမိတစ္ဦးတည္း ေကာင္းက်ိဳးအတြက္ မဟုတ္ပါဘူး။ မိမိအနီးပတ္ဝန္းက်င္မွာ ရိွတဲ့ မိသားစု၊ မိတ္ေဆြအားလံုးရဲ့ အသက္ကို ကာကြယ္လိုက္တာပါပဲ။ ဒါေၾကာင့္ အားလံုးရဲ့မနက္ျဖန္ေတြလွပၿပီး သက္တမ္းေစ႔ေနႏိုင္ဖို႔ေဆးလိပ္ကို ေရွာင္ၾကပါလို႔ ထပ္ေဆာင္းၿပီး တိုက္တြန္း လိုက္ပါရေစ။
~
~

ႏွင္းႏုလြင္ (ေဆးဝါး)
အာေရာဂ်ံ မဂၢဇင္း ေဖေဖာ္၀ါရီ၊ ၂၀၁၁

 

 

ေျခေထာက္နာျခင္းႏွင့္ အစားအစာမ်ား December 8, 2010

Filed under: က်န္းမာ သုတ — thetsonehnin @ 5:39 AM
Tags:

မွ်င္ထူၾကြက္သားေတြ ေရာင္ရမ္းၿပီး ေျခေထာက္ေတြနာက်င္တာကို လူတိုင္းနီးပါးႀကံဳေတြ႕ရ တတ္ပါတယ္။ အဲဒီလို ခံစားမႈေတြကို လံုးဝႀကီးေပ်ာက္ကင္းသြားေအာင္ ကုသဖို႔က အေတာ္ကိုခက္ခဲပါတယ္။ ေဆးဝါးေတြဟာ ူၾကြက္သား မ်ား နာက်င္ျခင္း၊ ေမာပန္းျခင္းနဲ႔ တျခားအေျခအေနေတြကိုသက္သာဖို႔အတြက္သာ စြမ္းေဆာင္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္လူနာ ေတာ္ေတာ္ မ်ားမ်ားဟာ သူတို႔ရဲ့ေရာဂါလကၡဏာေတြ သက္သာဖို႔ဆိုရင္ သူတို႔စားေသာက္တဲ့ပံုစံနဲ႔ ေနထိုင္မႈပံုစံကိုပါ ေျပာင္းလဲေပး ဖို႔လိုပါတယ္။ ဘယ္လိုအစားအေသာက္ေတြကို ေရွာင္သင့္လဲဆိုတာကို သိထားရင္ လူနာအေနကို အေတာ္ကို အေထာက္အကူျပဳႏိုင္ပါတယ္။ လူနာတခ်ိဳ႕ဟာ သူတို႔စား ေသာက္တဲ့အစားအေသာက္ေတြေၾကာင့္ သူတို႔ခံစားရတဲ့ ၾကြက္သား နာက်င္မႈေတြ၊ ၾကြက္သားေတာင့္တင္းမႈေတြဟာ ပိုၿပီးဆိုးဝါးလာတတ္ပါတယ္။

.

ကြၽမ္းက်င္ပညာရွင္ေတြကေတာ့ ေက်ာရိုးမနဲ႔ ဦးေႏွာက္မွာရွိတဲ့ အာရံုေၾကာမ်ား အလြန္ခံစား လြယ္တာေၾကာင့္ ဒီ လကၡဏာေတြကို ခံစားရတာလို႔ သတ္မွတ္ၾကပါတယ္။ တခ်ိဳ႕အစားအစာေတြဟာ Neurotransmitters ထုတ္လုပ္မႈကို မ်ားေစၿပီး အဲဒီ Neurotransmitters ေတြက နာက်င္မႈေတြ ျမန္ျမန္ခံစားရေအာင္လႈံ႕ေဆာ္ေပးတာေၾကာင့္လို႔ ဆိုၾကပါတယ္။ မွ်င္ထူၾကြက္သားမ်ားေရာင္ရမ္းနာက်င္မႈနဲ႔ အစားအစာဆက္စပ္မႈကို သုေတသနျပဳလုပ္ထားတာ နည္းေပမယ့္လည္း သုေတသီေတြဟာ နာက်င္မႈကို သက္သာေစတဲ့အစားစာတဲ့ပံုစံ ၁ဝ မ်ိဳးကို အႀကံေပးခဲ့ၿပီး ဒီနည္းလမ္းဟာ တာရွည္နာက်င္မႈခံစားေနရတဲ့သူေတြအတြက္ေတာင္ အေထာက္အကူျပဳေစတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။

.

၁။ လတ္ဆက္တဲ့ အစားအေသာက္တို႔ကို စားသံုးပါ။


မွ်င္ထူၾကြက္သားေရာင္ရမ္းမႈကို ခံစားရတဲ့လူနာေတြထဲက တစ္ဝက္ေလာက္မွာ Irritable Bowel Syndrome – IBS လိုမ်ိဳး ဝမ္းေလွ်ာတာနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ျပႆနာေတြကို ခံစားရတတ္ပါတယ္။ အစာေတြကို ၾကာရွည္ခံေအာင္ထည့္က်တဲ့ Preservatives ေတြ၊ အရသာရွိေအာင္ ထပ္ထည့္ၾကတဲ့ Additives ေတြ မပါတဲ့ သန္႔ရွင္းလတ္ဆတ္တဲ့ အစားအစာ ေတြဟာ ၾကြက္သားနာက်င္မႈနဲ႔ ဆက္စပ္ၿပီး ျဖစ္ေပၚလာတ့ဲ IBS ကို သက္သာေစပါတယ္။ အူလမ္းေၾကာင္းေရြ႕လ်ားမႈကို လႈံေဆာ္ေပးတဲ့ အစားအစာေတြဟာ မွ်င္ထူၾကြက္္သားေတြ ေရာင္ရမ္းေစတဲ့ အာရံုေၾကာမ်ား ကိုပါ သက္ေရာက္မႈရွိတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ တိက်တဲ့ ျဖစ္စဥ္ေတြကို မသိရေသးေပမယ့္လည္း လတ္ဆတ္တဲ့အစားအစာေတြကို စားသံုးတာဟာ လူတိုင္းအတြက္ သင့္ေတာ္တာေၾကာင့္ ဒီနည္းလမ္းကို လူတိုင္းလိုက္နာသင့္ပါတယ္။ အသီးအရြက္ေတြထဲမွာလည္း ဓါတုပိုးသတ္ေဆးကို မသံုးထားတဲ့ အသီးအႏွံေတြက ပိုၿပီး ေကာင္းမြန္ပါတယ္။

~

၂။ ေကာ္ဖီကို မစြဲေသာက္ပါနဲ႔။

မွ်င္ထူၾကြက္သားေရာင္ရမ္းမႈဟာ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ အေနအထားကို ထိန္းခ်ဳပ္ေပးတဲ့ ဦးေႏွာက္မွာရွိတဲ့ Chemicalsေတြကို ေျပာင္းလဲမႈျဖစ္ ေစပါတယ္။ အဲဒီအေျခအေနဟာ အနားမယူရျခင္း၊ ေကာင္းစြာမအိပ္စက္ရျခင္း၊ ပင္ပန္းႏြမ္းနယ္မႈေတြနဲ႔ ဆက္စပ္ေနပါတယ္။  ၾကြက္္သားေရာင္ ေနတဲ့ သူေတြဟာ သူတို႔ရဲ့နာက်င္မႈေတြသက္သာေစဖို႔ လူကိုတက္တက္ၾကြၾကြျဖစ္ေစတဲ့ ေကာ္ဖီေတြကိုေသာက္တတ္ၾကပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ကဖင္းပါတာေတြဟာ ေကာင္းတဲ့ အက်ဳိးထက္ ဆိုးက်ိဳးေတြကို ျဖစ္ေစပါတယ္။ ကဖင္းဟာ နာက်င္မႈေဝဒနာေတြကိုေတာင္ ပုိၿပီး ဆိုးဝါးသြားတတ္ပါတယ္။

~

၃။ အသီးအရြက္တခ်ိဳ႕ကို ေရွာင္ဖို႔လိုပါတယ္။

အဆစ္မ်ားနာက်င္မႈအတြက္ ဟင္းသီးဟင္းရြက္ေတြကိုေရွာင္ရမယ္လို႔ ဆိုၾကပါတယ္။ ပံုမွန္အားျဖင့္ဆိုရင္ အသီးအရြက္ေတြဟာ ကယ္လိုရီနည္းတယ္။ က်န္းမာေရးနဲ႔ညီညႊတ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ခရမ္းခ်ဥ္သီး၊ အာလူး၊ ခရမ္းသီးေတြကေတာ့ အဆစ္မ်ားေရာင္ရမ္းတာကို ပိုဆိုးေစၿပီး တခ်ိဳ႕လူနာေတြမွာ နာက်င္မႈကိုေတာင္ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ အဲဒီလိုအစားအစာေတြမွာ အာရံုေၾကာေတြကို အဆိပ္အေတာက္ျဖစ္ေစတဲ့ အစိတ္အပိုင္းေတြ ပါဝင္ၾကပါတယ္။ ဒါနဲ႔ ဆက္စပ္ၿပီး ခံစားရတဲ့လူနာအေရအတြက္ဟာ နည္းေပမယ့္ ဒီလိုအစားအစာေတြကို ျဖတ္လိုက္ရင္ သိသိသာသာ ေကာင္းသြားတယ္လို႔လည္း ပညာရွင္ေတြက ဆိုလာၾကပါၿပီ။

~

၄။ Omega 3 Fatty Acid အဆီ ရေအာင္ စားပါ။

ဆယ္လ္မြန္ငါးအပါအဝင္ ငါးေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာေတြ႕ရတဲ့ Omega 3 Fatty acid အဆီေတြဟာ ႏွလံုးက်န္းမာေရးအတြက္ အေထာက္အကူျပဳသလို နာက်င္မႈေတြကိုလည္း ေကာင္းစြာထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္တာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ သူတို႔ဟာ ေရာင္ရမ္းမႈကို ေလ်ာ့က်ေစၿပီး ဦးေႏွာက္ရဲ့လုပ္ေဆာင္မႈေတြကို ကူညီေပးတာေၾကာင့္ လူေတြအတြက္ အေတာ္ကို အေထာက္အကူရပါတယ္။ စမ္းသပ္မႈေတြအရေတာ့ ငါးရဲ့အဆီကိုျဖည့္စြက္စားေပးတဲ့သူေတြထဲက ၆ဝ ရာခိုင္ႏႈန္းမွာ နာက်င္မႈ လကၡဏာေတြ သက္သာတာကို ေတ႔ြရပါတယ္။

~

၅။ တေစးပါတာေတြကို ေရွာင္ပါ။

တေစး Yeast ဟာ ေပါင္မုန္လိုမ်ိဳး ဖုတ္ထားတဲ့ အစားအေသာက္အမ်ိဳးမ်ိဳးေတြမွာ ေတြ႔ႏိုင္ၿပီး သူနဲ႔အတူ Gluten လို႔ေခၚတဲ့ ပစၥည္းပါ တြဲဖက္ပါတတ္ပါတယ္။ သူတို႔ပါတာေတြကို စားသံုးေပးရင္ ခႏၶာကုိုယ္ထဲမွာ မႈိစြဲကပ္ႏိုင္ၿပီး နာက်င္မႈေတြကို ပိုၿပီး ခံစားရေစပါတယ္။ ၾကြက္သားနာက်င္ေရာင္ရမ္းေနတဲ့သူေတြဟာ ဂလူတင္ကို ေကာင္းေကာင္း မယဥ္ပါးႏိုင္တာေၾကာင့္ အူနဲ႔ ပတ္သတ္တဲ့ေရာဂါ Celiac disease ကို ခံစားရေစပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ တေစးနဲ႔ ဂလူတင္ပါဝင္တ့ဲ အစားအေသာက္ေတြကို ေရွာင္ၾကဥ္တာဟာ လူနာတခ်ိဳ႕ကို ေကာင္းက်ိဳးျဖစ္ေစပါတယ္။

~

၆။ ႏို႔နဲ႕ႏို႕ထြက္အစားအစာမ်ား အလြန္အကြၽံစားတာမ်ိဳးကို ေရွာင္ပါ။

ႏို႔သၾကားကို မေခ်ဖ်က္ႏိုင္မႈကို လူေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ ႀကံဳေတြရရတတ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ မွ်င္ထၾကြက္သား ေရာင္ရမ္းေနတဲ့သူေတြဟာ ႏို႔ပါတဲ့ အစားအေသာက္ေတြကို ေခ်ဖ်က္တဲ့ေနရာမွာ အခက္အခဲေတြရွိ လာပါတယ္။ စမ္းသပ္မႈေတြအရူၾကြက္သားေရာင္ရမ္းေနတဲ့သူေတြထဲက ၄ဝ ရာခုိင္ႏႈန္းဟာ အစားအစာေတြမွာပါတဲ့ အရာဝတၳဳေတြနဲ႔ ဓါတ္ျပဳႏိုင္တာကို ေတြ႕ရ႔ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ႏို႔၊ ႏို႔ပါတဲ့ အစားအေသာက္ေတြနဲ႔ အလြယ္တကူ ဓါတ္ျပဳႏိုင္တာေၾကာင့္ အထူးသတိထားဖို႔လိုပါတယ္။

~

၈။ အခ်ိဳခဲမ်ားစားသံုးမႈကို ေလ်ာ့ခ်ပါ

ၾကြက္္သားေတြေရာင္ၿပီးနာေနတဲ့သူေတြဟာ အခ်ိဳခဲအတုေတြကို ေရွာင္လိုက္ၿပီးတဲ့ေနာက္ပိုင္းမွာ ပိုၿပီးသက္ေတာင့္ သက္သာေနႏိုင္လာတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ အစားအေတြထဲမွာ ထပ္ထည့္တဲ့သၾကားခဲအတုေတြ Artificial sweetener ဟာ Excitotoxins လို႔ေခၚတဲ့ ဓါတုပစၥည္း တစ္မ်ိဳးျဖစ္ၿပီး သူတို႔ဟာ အာရံုေၾကာေတြကို လံႈေဆာ္ေပးႏိုင္ပါတယ္။ တနည္းအားျဖင့္ နာက်င္မႈေတြကို ပုိၿပီး ခံစားရလြယ္လာပါတယ္။ အဲဒီလိုမ်ိဳး ပစၥည္းေတြဟာ လူေတြရဲ့ က်န္းမာေရးကို ဆိုးဆိုးရြားရြားထိခိုက္ပ်က္စီးေစတာမ်ိဳးမရွိေပမယ့္လည္း နာက်င္မႈေတြကိုေတာ့ ျမန္ျမန္ခံစားရေစသလို တခ်ိဳ႕အခ်ိဳခဲေတြ ေၾကာင့္ အူနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ေရာဂါေတြ IBS ျဖစ္ေစတယ္လို႔ ဆိုၾကပါတယ္။

~

၉။ Additives ေတြကို တတ္ႏိုင္သမွ်ေရွာင္ပါ။

အခ်ိဳမႈန္႕ Monosodium glutamate (MSG) လိုမ်ိဳး အစားအစာေတြျပဳလုပ္တဲ့ေနရာမွာ အရသာပိုရွိေအာင္ ထည့္က်တဲ့ ပစၥည္းေတြဟာ ၾကြက္္သားေရာင္ေနတဲ့သူေတြကို ေကာင္းေကာင္း အႏၲရာယ္ေပးႏိုင္ပါတယ္။ အျမန္စာ၊ တရုတ္အစားအစာ၊ အသင့္ထုတ္ပိုး ထားတဲ့ အစားအစာေတြမွာ ပါဝင္တဲ့ အဲဒီအခ်ိဳမႈန္႔ဟာ နာက်င္မႈခံစားရေအာင္ လံႈေဆာ္ေပးႏိုင္ပါတယ္။ ေက်ာရိုးဆစ္ထဲက အရည္ထဲမွာရွိတဲ့ Glutamate ပမာဏနဲ႔ ၾကြက္သားေတြနာက်င္မႈဟာ ဆက္စပ္ေနပါတယ္။ Glutamate ဟာ ေခါင္းကိုက္တာမ်ိဳးကိုသာ ျဖစ္ေစသလို ၾကြက္သားေရာင္ရမ္းမႈေတြကေန နာက်င္မႈ အထိဆက္ျဖစ္ႏိုင္တာေၾကာင့္ အေတာ္ေလးကို သတိထားစားသံုးသင့္ပါတယ္။

~

၁ဝ။ က်န္းမာေရးနဲ႔ မညီညႊတ္တဲ့ အလြယ္စာေတြကို ေရွာင္လိုက္ပါ။

ေဖြးေနေအာင္အေရာင္ခြၽတ္ထားတဲ့ သၾကားေတြ၊ ကဖင္း၊ ေၾကာ္ထားတဲ့ မုန္႔ေတြ၊ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲထားတဲ့ အစားအစာေတြ၊ (အျမန္စာ၊ သၾကားလံုး၊ အထပ္ထပ္အခါခါ ျပဳလုပ္ထားတဲ့မုန္႕) ေတြကို အတိုင္းအတာေလးတစ္ခု သတ္မွတ္ၿပီးစားသင့္သလို လံုးဝေရွာင္လို႔ရရင္လည္း ေရွာင္ဖို႔ ညႊန္ၾကားထားပါတယ္။ ကိုယ္အေလးခ်ိန္တက္လာတာကို ထိန္းခ်ဳပ္တဲ့အခ်ိန္မွာ အစားအစာေတြဟာ ၾ<ြကက္သားေတြကို မသက္မသာခံစားရေစသလို အိပ္စက္မႈကိုေႏွာင့္ယွက္ျခင္း၊ ကိုယ္ခံစြမ္းအားအဖြဲ႕အစည္းကိုေတာင္မွ အဟန္႔အတားျဖစ္ေစပါတယ္။ ဒီလိုအစားအစာေတြကို ေရွာင္လိုက္မယ္ဆိုရင္ ၾ<ြကက္သားမ်ားေရာင္ရမ္းနာက်င္မႈေတြကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္တာကို ေတြ႕ရပါတယ္။

~

ႏွင္းႏုလြင္ (ေဆးဝါး)

AROGYM Magazine

December, 2010


 

စိတ္က်ေရာဂါႏွင့္ ႀကံဳေတြ႕လာလွ်င္… November 26, 2010

စိတ္က်ေရာဂါဟာ အံ့ၾသဖို႔ေကာင္းေလာက္ေအာင္ကို အျဖစ္မ်ားတဲ့ျပႆနာပါပဲ။ အရြယ္ေရာက္ၿပီးတဲ့သူေတြ ထဲက ငါးေယာက္မွာ တစ္ေယာက္ ေလာက္ဟာ သူတို႔ဘဝသက္တမ္းတစ္ေလွ်ာက္မွာ စိတ္က်ေရာဂါကို ခံစားဖူးတဲ့သူေတြ ခ်ည္းပါပဲ။ စိတ္က်ေရာဂါျဖစ္ပြားမႈဟာ အခုေနာက္ပိုင္း ႏွစ္ေတြမွာ ပိုမ်ားလာပါတယ္။ တိုးတက္လာတဲ့ အေျခအေနေတြ မွာ ေန႔စဥ္ႀကံဳေတြ႕ေနရတဲ့ လုပ္ငန္းေဆာင္တာေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ဖိစီးမႈေတြ ပိုမ်ားလာတာနဲ႔အမွ် စိတ္ဓါတ္က်တဲ့ ေဝဒနာက ပိုတိုးလာပါတယ္။ ဒီေရာဂါကို အသက္အရြယ္မေရြးႀကံဳေတြ႕ရတတ္ၿပီး အမ်ိဳးသားေတြ ထက္စာရင္ ေတာ့ အမ်ိဳးသမီးေတြမွာ ျဖစ္ႏိုင္ေခ်က ၂ ဆပိုမ်ားပါတယ္။ ကေလးငယ္ေတြ၊ ဆယ္ေက်ာ္သက္အရြယ္ေတြမွာလည္း စိတ္က်ေရာဂါျဖစ္ႏိုင္တယ္ဆိုတဲ့အခ်က္ကိုလည္း ကြၽန္မတို႔ ေမ့ထားလို႔မရပါဘူး။

.

အေၾကာင္းအရာမ်ား

စိတ္က်ေရာဂါျဖစ္ေစတဲ့ အေၾကာင္းအရာေတြကေတာ့ အမ်ားႀကီးပါပဲ။ တစ္စံုတစ္ရာကိုဆံုးရႈံးရခ်ိန္၊ ဝမ္းနည္း ေၾကကြဲမႈေတြကို ႀကံဳေတြ႕ရခ်ိန္ မ်ိဳးမွာဆိုရင္ စိတ္က်ေဝဒနာကို ခံစားရတတ္သလို အေၾကာင္းအရင္းတိတိက်က် ရွာလို႔ မရေပမယ့္ ဦးေႏွာက္ထဲမွာရွိတဲ့ (Chemicals) ေတြ ေျပာင္းလဲမႈေၾကာင့္လည္း (Endogenous Depression) ျဖစ္ေပၚ တတ္ပါတယ္။ အရမ္းဆုိးရြားလာတဲ့အခ်ိန္မွာ စိတ္ေနစိတ္ထား မမွန္ေတာ့သလို အျဖစ္အပ်က္တစ္ခုကို အမွန္၊ အမွားေသခ်ာခဲြျခားသိႏိုင္ေတာ့မွာ မဟုတ္ပါဘူး။ လူတစ္ေယာက္မွာ စိတ္က်ေရာဂါရွိေနလား ဆိုတာကို ႀကိဳတင္ၿပီး ေျခရာခံမိႏိုင္ဖို႔၊ အခ်ိန္မွီကုသႏိုင္ဖို႔ အေရးႀကီးပါတယ္။ မကုသဘဲနဲ႔ထားလိုက္မိရင္ ရုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာ က်န္းမာေရးခ်ိဳ႕တဲ့မႈ၊ လူမႈဆက္ဆံေရးေျပာင္းလဲမႈမ်ားကို ဆက္လက္ၿပီး ႀကံဳေတြ႕ႏိုင္တာေၾကာင့္ သူတို႔ရဲ့ ဘဝေနထိုင္မႈပံုစံကို ေျပာင္းလဲေပးဖို႔၊ အႀကံျပဳေဆြးေႏြးေပးဖို႔လိုအပ္ပါတယ္။

.

သတိထားသင့္ေသာ လကၡဏာမ်ား

စိတ္က်ေရာဂါဟာ ပံုစံအမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔ ေရာက္လာႏိုင္ပါတယ္။ ဘဝမွာ မေမွ်ာ္လင့္ထားတဲ့ အေျပာင္းအလဲ အျဖစ္အပ်က္ေတြနဲ႔ ရုတ္တရက္ႀကံဳေတြ႕ရတဲ့ အခ်ိန္မွာ စိတ္က်ေရာဂါကို ခံစားရတတ္ပါတယ္္။ မ်ားေသာအားျဖင့္ေတာ့ အေၾကာင္းျပခ်က္တိတိက်က်မရွိဘဲနဲ႔ တျဖည္းျဖည္းခ်င္းဝင္ေရာက္ ေနတတ္ပါတယ္။ အဲဒီပံုစံ၂ မ်ိဳးစလံုးမွာ ႀကံဳေတြရ မယ့္ လကၡဏာေတြကေတာ့ သိသာထင္ရွားပါတယ္။ ကြၽန္မတို႔ အနီးပတ္ဝန္းက်င္က မိတ္ေဆြ ေတြဟာ ပံုမွန္လုပ္ေနက် အလုပ္ေတြကို စိတ္ပါဝင္စားမႈနည္းလာမယ္၊ ဝမ္းနည္းလြယ္မယ္၊ ထက္ထက္ျမက္ျမက္မရွိေတာ့ဘူး၊ အသက္ရွင္ ေနရတာ မထိုက္တန္ဘူးလို႔ ထင္ျမင္လာမယ္ဆိုရင္ စိတ္က်ေရာဂါရွိေနလားဆိုတာကို သတိထားေပးဖို႔လိုပါလိမ့္မယ္။

.

အာရံုစူးစိုက္မႈေလ်ာ့နည္းလာျခင္း၊ ဥာဏ္ရည္ေလ်ာ့နည္းျခင္း၊ စိုးရိမ္ပူပန္စိတ္မ်ားျခင္း၊ ဂဏာမၿငိမ္ျဖစ္ျခင္း တို႔ကိုလည္း ႀကံဳေတြ႕ရတတ္ပါတယ္။ အရမ္းဆိုးရြားလာတဲ့အေျခအေနမ်ိဳးမွာဆိုရင္ ဂေယာင္ေျခာက္ျခားျဖစ္ျခင္း၊ ထင္ေယာင္ထင္မွားျဖစ္ျခင္း၊ မိမိကိုယ့္ကို ေသေၾကာင္းႀကံစည္လိုတဲ့ အေတြးအေခၚေတြေပၚလာျခင္း၊ စိတ္လိုက္မာန္ပါ ဆံုးျဖတ္ျခင္းတို႔ကို ေတြ႔ႏိုင္ပါတယ္။ သူတို႔မွာစိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ေျပာင္းလဲမႈေတြရွိရံုသာမက ညဘက္အိပ္မေပ်ာ္ျခင္း၊ နံနက္ဘက္ ေစာေစာႏိုးေနျခင္း၊ အစားစားခ်င္စိတ္မရွိျခင္း၊ ကုိယ္အေလးခ်ိန္က်ဆင္းလာျခင္း၊ အၿမဲလိုလို ႏံုးေနျခင္း တို႔လိုမ်ိ်ုး ရုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာအခက္အခဲေတြပါရွိလာပါတယ္။ တခ်ိဳ႕ဆိုရင္ ေရာဂါတစ္စံုတစ္ရာမရွိဘဲနဲ႔ေတာင္ ေရာဂါစြဲကပ္ ေနတယ္လို႔ ထင္ျမင္ယူဆတတ္ၾကပါတယ္။

.

စိတ္ဓါတ္က်လိုက္၊ ၾကြလိုက္ျဖစ္ေနတဲ့သူေတြမွာေတာ့ လူနာေတြဟာ စိတ္ဓါတ္က်ေနၿပီး တခ်ိန္တည္းမွာပဲ စိတ္ဓါတ္တက္ၾကြလြန္းတဲ့ လကၡဏာေတြကို ျပတတ္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ စိတ္ႀကီးဝင္ျခင္း၊ စိတ္လႈပ္ရွားလြယ္ျခင္း၊ စကားျမန္ျမန္ေျပာျခင္း၊ အိပ္ခ်ိန္နည္းလာျခင္း၊ စကားေျပာဆိုရာမွာ ခ်ိဳခိ်ဳသာသာမေျပာျခင္းတို႔ကို ႀကံဳေတြ႕လာႏိုင္ပါ တယ္။ ကေလးမီးဖြားၿပီးခ်ိန္မွာ စိတ္ဓါတ္က်တာကိုေတာ့ အမ်ိဳးသမီး ၁၅ ရာခိုင္ႏႈန္းမွာေတြ႔ရတတ္ၿပီး မီးဖြားၿပီး ၂ ႏွစ္ ေလာက္အထိ ၾကာတတ္ပါတယ္။ အဲဒီအမ်ိဳးသမီးေတြမွာေတာ့ သီးျခားေနထိုင္လိုျခင္း၊ ေမာပန္းႏြမ္းနယ္ေနျခင္း၊ ကေလးငယ္ႏွင့္ ခပ္ခြါခြါေနျခင္းတို႔ကို ႀကံဳေတြ႕ရတတ္ပါတယ္။

.

ျပဳစုေစာင့္ေရွာက္ျခင္း

စိတ္က်ေရာဂါခံစားေနရတဲ့သူတစ္ေယာက္ကို ျပဳစုေစာင့္ေရွာက္ရတာဟာ ေတာ္ေတာ္ေတာ့ မလြယ္ပါဘူး။ သူတို႔ကို ဂရုတစိုက္လုပ္ေပးရင္ အခ်ိန္ၾကာလာတာနဲ႔အမွ် အံ့ၾသဖို႔ေကာင္းတဲ့ ရလဒ္ေကာင္းေတြကို ရလာႏိုင္ေပမယ့္ စလုပ္လုပ္ခ်င္းမွာေတာ့ အခက္အခဲေတြကို အေတာ္ကို ႀကံဳေတြ႕ရနိုင္ပါတယ္။ သူတို႔ကို ကူညီေပးေနတယ္လို႔လည္း အသိအမွတ္မျပဳပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ သူတို႔ကို ျပဳစုေစာင့္ေရွာက္ေတာ့မယ္ဆိုရင္ စိတ္ရွည္သည္းခံဖို႔လိုအပ္သလို ခိုင္မာတဲ့ ဇဲြလံု႕လရွိဖို႔လည္း လိုအပ္ပါတယ္။

.

သူတို႔ကို ပံုမွန္အေနအထားအတိုင္းျပန္လည္ေရာက္ရွိေစဖို႔ ႀကိဳးစားတဲ့အခါမွာ အနားပတ္ဝန္းက်င္ကေန ကူညီေဖးမမႈေတြေပးတာဟာ အဲဒီလူရဲ့ ဘဝကို ကယ္တင္ႏိုင္တဲ့အေျခခံအေၾကာင္းအရာေတြပါပဲ။ လူနာတစ္ေယာက္ အနားမွာ ဆရာဝန္ေတြ၊ သူနာျပဳေတြဟာ ၂၄ နာရီလံုးေစာင့္ၾကပ္ ၾကည့္ရႈႏိုင္မွာ မဟုတ္တာေၾကာင့္ အိမ္သူအိမ္သား မ်ားအေနနဲ႔ လူနာမွာ ဘာေတြေျပာင္းလဲလာသလဲ၊ ဘယ္လိုတိုးတက္မႈေတြရွိေနလဲဆိုတာကို ေသခ်ာေစာင့္ၾကပ္ ၾကည့္ရႈဖို႔လိုပါတယ္။

.

ႀကံဳေတြ႕ႏိုင္တဲ့ အခက္အခဲမ်ား

စိတ္က်ေရာဂါဟာ တျခားက်န္းမာေရးျပႆနာေတြနဲ႔ အေတာ္ကိုကြာျခားမႈေတြ ရွိေနပါတယ္။ ေဝဒနာခံစား ေနရတဲ့သူေတြဟာ သူတို႔အေျခအေနမွန္ကို ေျပာျပၿပီး အကူအညီေတာင္းခံတယ္ဆိုတာ အေတာ္ကိုနည္းပါတယ္။ စိတ္က်ေရာဂါဝင္ေနတဲ့သူတစ္ေယာက္ဟာ သူတို႔ကိုယ္သူတို႔အျပစ္ရွိသူတစ္ေယာက္လို စိတ္ထဲမွာ အခိုင္မာစြဲထင္ေနၿပီး သူတို႔ကိုယ္ သူတို႔တန္ဖိုးမဲ့သူမ်ားလို႔ ထင္ျမင္ေနၾကပါတယ္။ သူတို႔ကိုယ္သူတို႔ယံုၾကည္မႈေလ်ာ့နည္းလာၾကသလို သူတို႔ လုပ္ေနက် ပံုမွန္အျပဳအမူေတြကို စိတ္ပါဝင္စားမႈေလ်ာ့နည္းလာပါတယ္။

.

အဲဒီလို စိတ္ခံစားမႈေတြကေန မိသားစုအသိုင္းအဝိုင္းကေန သီးျခားခြဲထြက္ေနလိုျခင္း၊ ကက္သီးကက္ဖဲ့ လုပ္ျခင္း၊ မႈန္ေတေတလကၡဏာတို႔ကို ႀကံဳေတြ႔ရတတ္တာေၾကာင့္ သူတို႔ေတြနဲ႔ လိုက္ေလ်ာညီေထြေအာင္ ေနတတ္ဖို႔က အေတာ္ကို ခက္ခဲပါတယ္။ ကြၽန္မတို႔ေပးလိုက္တဲ့အကူအညီေတြ၊ အေထာက္အကူေတြကို လက္မခံတာမ်ိဳးကိုလည္း ႀကံဳေတြ႕ႏိုင္ပါတယ္။ ကြၽန္မတို႔အေနနဲ႔ စိတ္က်ေရာဂါနဲ႔ပတ္သက္ၿပီးႀကံဳေတြ႕လာမယ့္ လကၡဏာေတြကို ေကာင္းေကာင္း နားလည္ထားမယ္၊ သူတို႔နဲ႔သင့္ေတာ္ေအာင္ ဘယ္လိုဆက္ဆံရမယ္ဆုိတာေတြကို သိထားရင္ေတာ့ သူတို႔ရဲ့ျပႆနာ ေတြကို ကူညီေျဖရွင္းေပးရတာ အေတာ္ကို အဆင္ေျပသြားပါလိမ့္မယ္။

.

စကားေျပာဆိုရာမွာ သတိထားပါ

”ဝမ္းနည္းမေနပါနဲ႔။ မင္းအသက္ရွင္ဖို႔ တျခားအရာေတြအကုန္လံုးက်န္ေနပါေသးတယ္” ဆိုတဲ့စကားလို ေစတနာနဲ႔ေျပာတဲ့စကားေတြ၊ ”ဒါေလာက္ေလးေတာင္ အိေျႏၵမဆည္ႏိုင္ဘူးလား၊ စိတ္ညစ္ခံမေနစမ္းပါနဲ႔” ဆိုတာလိုမ်ိဳး စာနာစိတ္မဲ့တဲ့စကားေတြ အားလံုးဟာ သူတို႔ကို အေထာက္အကူမျပဳႏိုင္ပါဘူး။ လူတိုင္းဟာ စိတ္ညစ္ရမယ့္အေၾကာင္း အရာမ်ိဳးေတြကို တယုတယေမြးျမဴထားမွာေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ စိတ္ဓါတ္က်ေနတဲ့သူတစ္ေယာက္ဟာ စိတ္ညစ္ခံမေနပါနဲ႔ ဆိုတဲ့စကားကို လိုက္နာဖို႔ေတာ့ အေတာ္ကို ခက္ခဲပါလိမ့္မယ္။ သူတို႔ဘာသာသူတို႔ ေပ်ာ္ရႊင္ေအာင္ ေနႏိုင္ၿပီဆိုရင္ေတာ့ သူတို႔ဟာ ပံုမွန္အေနအထားအတိုင္း ဆက္ၿပီး ျဖတ္သန္းႏိုင္ပါလိမ့္မယ္။

.

အေကာင္းဆံုးနည္းလမ္း

သူတို႔ရဲ့ခံစားခ်က္ေတြ၊ ျပႆနာေတြအေၾကာင္းကို စိတ္ပါဝင္စားစြာနဲ႔ ေဆြးေႏြးေျပာဆိုၾကည့္ပါ။ သူတို႔ေျပာလာတဲ့အေၾကာင္းအရာေတြဟာ မမွန္ကန္ဘူး၊ အဓိပၸါယ္မရွိဘူးလို႔ ထင္ေနရင္ေတာင္မွ စာနာစိတ္ထားၿပီး ဂရုစိုက္နားေထာင္ေပးလိုက္ပါ။ ကမၻာေျမႀကီးကို သူတို႔လက္ခံထားတဲ့ အျမင္အတိုင္း လက္ခံေပးသင့္ပါတယ္။ ကြၽန္မတို႔ အလုိရွိေနတဲ့ က်ိုဳးေၾကာင္းဆီေလ်ာ္တဲ့ အေျခအေနမ်ိဳးကို သူတို႔ခ်က္ျခင္းေျပာင္းလဲေပးႏိုင္မွာ မဟုတ္ပါဘူး။

.

စိုးရိမ္ေၾကာင့္ၾကမႈေျပေပ်ာက္ေစဖို႔ဆိုၿပီး အေျခအျမစ္မရွိတဲ့၊ လႈိက္လွဲမႈမရွိတဲ့ အႀကံဥာဏ္မ်ိဳးကိုလည္း မေပးသင့္ပါဘူး။ သူတို႔ေျပာတာကို နားေထာင္ေပးၿပီး ကုသမႈခံယူဖို႔အတြက္ေတာ့ သူတို႔ရဲ့ ဆရာဝန္နဲ႔ အခ်ိန္မွန္ ေတြ႕ဆံုႏိုင္ေအာင္ စီစဥ္ေပးသင့္ပါတယ္။ သူတို႔ေဝဒနာေတြ သက္သာဖို႔အတြက္ ေဆးဝါးကုသမႈခံယူတာကသာ အေကာင္းဆံုးနည္းလမ္းပါပဲ။ ဆရာဝန္နဲ႔ခ်ိန္းဆိုထားတဲ့ဆီကို သူတို႔ကိုေခၚသြားဖို႔ လိုအပ္ေပမယ့္ မျဖစ္မေနလိုက္ရမယ္ လို႔ေတာ့ ဖိအားမေပးသင့္ပါဘူး။ စိတ္ဓါတ္က်ေနတဲ့သူတစ္ေယာက္ဟာ ကုိယ္ပိုင္ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်ဖို႔လိုပါတယ္။

.

တိုးတက္မႈကို ေစာင့္ၾကည့္ပါ

စိတ္က်ေဝဒနာကို တျဖည္းျဖည္းခ်င္းခံစားခဲ့ရတာျဖစ္တာေၾကာင့္ လူနာဟာ ပံုမွန္အတိုင္းျပန္ျဖစ္ဖို႔ဆိုရင္ အခ်ိန္လိုပါတယ္။ သူတို႔အတြက္ အေကာင္းဆံုးကေတာ့ သိမ္ေမြ႕ႏူးည့ံမႈနဲ႔ စိတ္ရွည္သည္းခံမႈပါပဲ။ ဒါေၾကာင့္ သူတို႔ကို အေသအခ်ာ ေစာင့္ၾကပ္ၾကည့္ရႈ႕ၿပီး တိုးတက္မႈေတြကို အကဲျဖတ္ခ်င့္တြက္ဖို႔လိုပါတယ္။ တိုးတက္မႈမရွိလာဘဲနဲ႔ သူတို႔အေျခအေနဟာ ပိုၿပီးဆိုးရြာလာတယ္ဆိုရင္ေတာ့ ဆရာဝန္နဲ႔ေနာက္တစ္ႀကိမ္ ေတြ႕ဆံုသင့္ပါတယ္။ ဆရာဝန္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႕ဆံုတဲ့အတြက္ လက္ရွိကုသေနတဲ့ ကုသမႈေတြအေၾကာင္းအပါအဝင္ ေနာက္တစ္ႀကိမ္ေတြ႔ဆံုရမယ့္ ရက္၊ ညႊန္ၾကားထားတဲ့ ေဆးအမ်ိဳးအစား၊ မွန္ကန္တိက်တဲ့ပမာဏ၊ ႀကံဳေတြရမယ့္ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးတို႔အေၾကာင္းကို ရွင္းရွင္းလင္း လင္းသိႏိုင္ပါတယ္။

.

စိတ္က်ေရာဂါကို အသက္အရြယ္မေရြးခံစားရတယ္ဆိုေပမယ့္ အသက္ႀကီးတဲ့သူေတြမွာေတာ့ ေဝဒနာက ပိုၿပီး ျပင္းထန္ပါတယ္။ သူတို႔ရဲ့ဘဝ တစ္ေလွ်ာက္မွာ စိတ္ဖိစီးမႈေတြကို အေတာ္အသင့္ႀကံဳေတြ႕ခဲ့ရဖူးၿပီ။ နာတာရွည္ေဝဒနာ ေတြ၊ အာရံုေၾကာထိခိုက္ပ်က္စီးမႈေတြ၊ ႏွလံုးေရာဂါ၊ မသန္စြမ္းျခင္း၊ သီးျခားေနျခင္း၊ နာတာရွည္နာက်င္မႈမ်ား၊ ေဆြမ်ိဳးသားခ်င္းမ်ားဆံုးရႈံးရမႈ စတဲ့ အေၾကာင္းေၾကာင္းေတြေၾကာင့္ စိတ္က်ေဝဒနာကို ပိုၿပီး ခံစားရလြယ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ကြၽန္မတို႔ေတြဟာ သူတို႔ေတြကို ရုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာက်န္းမာေရးမခ်ိဳ႕တဲ့ရေလေအာင္ ဝိုင္းဝန္းႀကိဳးပမ္းေပး ဖို႔လိုပါတယ္။ ေဆးလိပ္ျဖတ္ဖို႔၊ အာဟာရျပည့္ဝေအာင္စားဖို႔၊ ေသြးဖိအား၊ ေသြးတြင္းအဆီဓါတ္ေတြကို ေလ်ာ့ခ်ဖို႔ ႀကိဳးစားေပးမယ္။ လႈပ္လႈပ္ရွားရွားေနရေအာင္၊ လူမႈကိစၥေတြမွာ ပါဝင္ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ေအာင္ လက္တြဲေခၚသြားေပး မယ္ဆိုရင္ေတာ့ သူတို႔အနာဂတ္ေတြဟာ ျပန္လည္ၿပီးလွပလာဦးမွာ အမွန္ပါပဲ။

.

.

ႏွင္းႏုလြင္ (ေဆးဝါး)

အာေရာဂ်ံ မဂၢဇင္း

 

မ်က္ရည္နဲ႔ ခႏၶာကုိုယ္ November 1, 2010

Filed under: က်န္းမာ သုတ — thetsonehnin @ 9:24 AM
Tags:

“First Cry is First Breath” ။ ကြၽန္မတို႔ဟာ လူရယ္ဆိုၿပီး ျပင္ပေလာကကို အေျခခ်ေတာ့မယ့္အခ်ိန္မွာ အဆုတ္က စတင္အလုပ္လုပ္ဖို႔အတြက္ ငိုရတာေၾကာင့္ ဒီစကားစုေလး ျဖစ္ေပၚလာရတာပါ။ အဲဒီလိုမ်ိဳး ဘဝကို အငိုနဲ႔စခဲ့ရတာေၾကာင့္ မ်က္ရည္ဆိုတဲ့စကားလံုးကို ကြၽန္မတို႔အားလံုး ရင္းႏွီးေနၾကပါတယ္။ လူတိုင္းဟာ ငိုဖူးတဲ့သူ ေတြခ်ည္းဆိုေပမယ့္ မ်က္ရည္ရဲ့သဘာဝကုိေတာ့ လူတိုင္းမသိထားၾကပါဘူး။ ”မ်က္ရည္က်တာဟာ နာက်င္မႈခံစား ရခ်ိန္မွာစိတ္သက္သာရာရေစတဲ့အရာ”ဆိုတာထက္ ပိုၿပီးေလးနက္တဲ့ စြမ္းေဆာင္ရည္ေတြရွိေနပါတယ္။ ခႏၶာကုိုယ္ ထဲကေန ထြက္ခြါသြားတဲ့အရာေတြထဲမွာ မ်က္ရည္လိုမ်ိဳး အက်ိဳးျပဳေပးႏိုင္တဲ့ အရာမရွိေသးပါဘူး။ သိပၸံပညာရွင္ ေတြကေတာ့ လူေတြဆီမွာ မ်က္ရည္ေလာက္ နားလည္ရခက္တဲ့အရာမ်ိဳး မရွိဘူးလို႔ ဆိုထားၾကပါတယ္။

.

မ်က္ရည္ဆိုတာ…

မငိုေပမယ့္လည္း မ်က္စိထဲတစ္ခုခုဝင္ရင္ မ်က္ရည္က်တတ္တယ္ဆိုတာကို ကြၽန္မတို႔ေတြ သိထားၾကပါ တယ္။ မ်က္စိကို အက်ိဳးျပဳဖို႔ရန္အတြက္ မ်က္ရည္ဟာ အခ်ိန္တိုင္းမွာ ထြက္ေနပါတယ္။ ျပင္ပကေန ဝင္လာတဲ့ အမႈန္ေတြကို ဖယ္ရွားရွင္းလင္းဖို႔၊ မ်က္လံုးကို သန္႔ရွင္းေစဖို႔၊ အပူဒါဏ္ေၾကာင့္ မ်က္ၾကည္လႊာ ထိခိုက္တာကို ကာကြယ္ဖို႔၊ မ်က္စိအဖြင့္အပိတ္ ေရြ႕လ်ားမႈမ်ား ေခ်ာေမြ႕ဖို႔၊ မ်က္စိအတြင္း ခိုးလိုးခုလု ျဖစ္မေနေစဖို႔ အတြက္ မ်က္ရည္ဟာ အရမ္းကို အေရးႀကီးပါတယ္။

.

ဒါေၾကာင့္ အိပ္ခ်ိန္ကလြဲရင္ မ်က္စိဖြင့္ထားတဲ့အခ်ိန္တိုင္းမွာ မ်က္ရည္ထြက္ေနပါတယ္။ မ်က္ရည္ကို ထုတ္ေပးမယ့္ မ်က္ရည္အိတ္ေတြကေတာ့ မ်က္လံုးရဲ့အေပၚ အျပင္ဘက္ေထာင့္စြန္းမွာရွိေနၿပီး မ်က္ရည္ေတြဟာ ႏွာေခါင္းနဲ႔ကပ္လ်က္ မ်က္ရည္ျပြန္ကေန အျပင္ကို ထြက္လာပါတယ္။ သူတို႔ဟာ မ်က္လံုးတစ္ေလွ်ာက္ စီးဆင္း လာၿပီး မ်က္ေတာင္အႀကိမ္ႀကိမ္ခတ္ေပးလိုက္ရင္ေတာ့ မ်က္လံုးတစ္ဝိႈက္ပ်ံႏွံကာ ေခ်ာဆီ အေနနဲ႔ အလုပ္လုပ္ေပး ပါတယ္။

.

ကြၽန္မတို႔က ေရစက္ေရေပါက္လို႔မွတ္ထင္ေနတဲ့ မ်က္ရည္ဟာ သာမန္ေရစက္ေရေပါက္ေလးနဲ႔ မတူပါဘူး။ မ်က္ရည္တစ္စက္မွာ အျပင္ဘက္ဆံုးက အဆီျပင္လႊာ၊ အလယ္မွာက ေရလႊာနဲ႔ အတြင္းဘက္မွာေတာ့ ေစးပစ္ေန တ့ဲအလႊာ ဆိုၿပီး အလႊာ ၃ လႊာ ပါဝင္ပါတယ္။ ကြၽန္မတို႔ရဲ့ မ်က္လံုးေတြ ေခ်ာေမြ႕႔မႈရွိေနတာဟာ မ်က္ရည္အတြင္း လႊာရဲ့ ဂုဏ္သတိေၾကာင့္ပါ။ ဒါ့အျပင္ မ်က္ရည္မွာပါဝင္တဲ့ ႈာာကညသါူသဘကူငည ပရိုတင္း Immunoglobulin နဲ႔ Lysozyme အင္ဇိုင္း တို႔ဟာ ပိုးမႊားေတြကို ေသေစႏိုင္တဲ့ အာနိသင္ရွိတာေၾကာင့္ မ်က္စိကိုကာကြယ္ေပးၿပီးသား ျဖစ္ေနပါတယ္။

.

အမ်ိဳးသမီးေတြက မ်က္ရည္ပိုက်သလား…

ေမြးဖြားၿပီးလို႔ ရက္သတၲပတ္အတြင္းမွာ မိန္းကေလးပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ေယာက်္ားေလးပဲျဖစ္ျဖစ္ ငိုေနေပမယ့္ မ်က္ရည္မပါေသးပါဘူး။ အသက္ ၁၂ ႏွစ္ေလာက္ ေရာက္တဲ့အထိလည္း ေယာက်္ားေလးနဲ႔ မိန္းကေလး မ်က္ရည္ က်တာ သိပ္ၿပီး မကြာျခားေသးပါဘူး။ အသက္ ၁၈ ႏွစ္ေနာက္ပိုင္းေရာက္ရင္ေတာ့ မိန္းကေလးေတြဟာ ေယာက်ာ္း ေလးေတြထက္ ၄ဆေလာက္ ပုိၿပီးငိုတတ္လာတယ္။ အခုလို မိန္းကေလးေတြဟာ အငိုလြယ္ၾကတယ္၊ မ်က္ရည္လြယ္ လြယ္က်တယ္ဆိုတာ ဘာေၾကာင့္လဲ။

.

အမ်ိဳးသမီးေတြမွာ Prolactin လို႔ ေခၚတဲ့ေဟာ္မုန္းေတြပုိၿပီး ပါပါတယ္။ ေယာက်္ားေလးေတြဆီမွာက ပါေပမယ့္ အရမ္းနည္းပါတယ္။ အဲဒီေဟာ္မုန္းဟာ ႏို႔ရည္စစ္ထုတ္မႈန႔ဲ သက္ဆိုင္သလို မ်က္ရည္ထုတ္တာနဲ႔လည္း ဆက္စပ္ေနပါတယ္။ အသက္ ၁၂ ႏွစ္ျပည့္ၿပီးခ်ိန္ (အပ်ိဳေဖာ္ဝင္ၿပီးခ်ိန္) ေရာက္ရင္ မိန္းကေလးေတြမွာ Prolactin ေဟာ္မုန္းဟာ ၆ဝ ရာခိုင္ႏႈန္းေလာက္ ပိုမ်ားေနတာေၾကာင့္ မ်က္ရည္အလြယ္တကူက်လာပါတယ္။ ေသြးဆံုးခါနီး အခ်ိန္ကိုေရာက္ရင္ေတာ့ ေဟာ္မုန္းထုတ္လုပ္မႈက ၅ဝရာခိုင္ႏႈန္း အထိေလ်ာ့က်သြားႏိုင္လို႔ မ်က္လံုးေျခာက္တဲ့ ေဝဒနာကို ခံစားရတတ္ပါတယ္။

.

မ်က္ရည္က်တယ္ဆိုတာ..

က်န္းမာေရးေကာင္းတဲ့သူေတြမွာေတာ့ မ်က္ရည္ဂလင္းကေန မ်က္ရည္ကို ပံုမွန္ထုတ္ေပးေနပါတယ္။ မ်က္လံုးအတြင္းမွာ အၿမဲစီးဆင္းေနတဲ့ မ်က္ရည္ဟာ ဝမ္းနည္းစရာ၊ ဝမ္းသာစရာေတြ ႀကံဳေတြ႕ရတဲ့အခ်ိန္မွာဆိုရင္ ပိုၿပီးထြက္လာပါတယ္။ ကူးစက္ပိုးတစ္စံုတစ္ရာဝင္တဲ့အခ်ိန္၊ ဖုန္မႈန္႕၊ သဲမႈန္႔၊ အေငြ႕ေတြေၾကာင့္ မ်က္ရည္က်တတ္ သလို မ်က္ေျမးပါးေရာင္တာလို မ်က္စိနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ အေျခအေနတခ်ိဳ႕မွာလည္း မ်က္ရည္က်တတ္ပါတယ္။

.

မ်က္ရည္က်ရတဲ့အေၾကာင္းအရင္းေတြကို ေလ့လာၾကည့္ရင္ေတာ့ ဝမ္းနည္းေၾကကြဲမႈေၾကာင့္ ငိုရတာက ၄၉ % ေလာက္ ရွိတာကို ေတြ႔ပါလိမ့္မယ္။ ေပ်ာ္ရႊင္ျခင္းေၾကာင့္ မ်က္ရည္က်ရတာက (၂၁%)၊ ေဒါသထြက္ျခင္း ေၾကာင့္က်တဲ့ မ်က္ရည္ကလည္း (၁ဝ%) ေလာက္ရွိေနပါတယ္။ စာနာစိတ္၊ စိုးရိမ္ပူပန္မႈ၊ ေၾကာက္ရြံ႕မႈ၊ သမ္းေဝ ျခင္း၊ ေခ်ာင္းဆိုးျခင္း၊ ႏွာေခ်ျခင္း၊ ေအာ့အန္ျခင္းတို႔ေၾကာင့္လည္း မ်က္ရည္က်တတ္ပါတယ္။

.

ႏို႔တိုက္သတၲဝါတခ်ိဳ႕ဟာ မ်က္စိထဲကိုုတခုခုဝင္လာတာကို တုံ႕ျပန္ဖို႔ မ်က္ရည္က်ႏိုင္ၿပီး အဲဒီမ်က္ရည္ေတြ ဟာ ေခ်ာဆီအေနနဲ႔လည္းအလုပ္လုပ္ေပးပါတယ္။ ဆင္နဲ႔ ေမ်ာက္ေတြဟာ မ်က္ရည္က်ႏိုင္ေပမယ့္ စိတ္ခံစားမႈ ေၾကာင့္ မ်က္ရည္က်ရတာကေတာ့ လူေတြပဲရွိပါတယ္။ သိပၸံပညာရွင္ေတြကေတာ့ စိတ္ဖိစီးမႈ၊ မ်က္ရည္၊ ႏွလံုးေရာ ဂါနဲ႔ သက္ႀကီးအတိတ္ေမ့ေရာဂါၾကားက ဆက္စပ္မႈကို ရွာေဖြလ်က္ ရွိပါတယ္။

.

မ်က္ရည္နဲ႔ က်န္းမာေရး..

မ်က္ရည္ဟာ မ်က္လံုးေတြကိုသာ အက်ိဳးျပဳႏိုင္တာမဟုတ္ပါဘူး။ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာက်န္းမာေရးကိုလည္း အေထာက္အကူျပဳပါတယ္။ ကဗ်ာဆရာေတြ၊ စာေပပညာရွင္တို႔ကေတာ့ မ်က္ရည္ေတြအျပင္ကိုထြက္လာတာဟာ လူေတြအတြက္ ေကာင္းတယ္လို႔ ဆိုခဲ့ၾကပါတယ္။ ရွိတ္စပီးယားကေတာ့ ငိုေၾကြးတာဟာ ပူေဆြး ေသာကေတြကို ေလ်ာ့က်သြားေအာင္ လုပ္ေပးတယ္လို႔ ဆိုထားပါတယ္။ အခုေတာ့ ငိုိုေၾကြးတာဟာလူေတြအားလံုးအတြက္ ေကာင္း တယ္ဆိုတာကို သုေတသီေတြက အတည္ျပဳေျပာဆိုလာပါၿပီ။

.

မ်က္လံုးယားယံၿပီးက်တဲ့မ်က္ရည္ေတြဟာ စိတ္လႈပ္ရွားမႈေၾကာင့္က်တဲ့ မ်က္ရည္နဲ႔ ကြာျခားမႈရွိပါတယ္။ စိတ္လႈပ္ရွားမႈေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာတဲ့မ်က္ရည္ေတြမွာ Immunoglobulin ပ႐ိုတင္းေတြ ပါဝင္မႈပိုမ်ားသလို နာက်င္မႈကိုသက္သာေစတဲ့ Betaendorphin လည္း ပါဝင္ေနပါတယ္။ မ်က္ရည္ဟာ စိတ္ဖိစီးမႈေလ်ာ့က်ေစျခင္း၊ မေကာင္းျမင္စိတ္ကို ေလ်ာ့က်ေစျခင္း၊ ခႏၶာကုိုယ္ရွိ အဆိပ္အေတာက္တို႔ကို ဖယ္ရွားႏိုင္ျခင္း၊ ခႏၶာကုိုယ္က ေဝဒနာေတြကို အလိုလို ျပန္ကုစားႏိုင္ျခင္း၊ စြမ္းအင္ကိုျပန္ျပည့္ေစျခင္းတို႔ေၾကာင့္ ကြၽန္မတို႔အတြက္ တကယ့္ကို အက်ိဳးရွိတဲ့ ပစၥည္းပါပဲ။

.

ငိုခ်လိုက္ျခင္းဟာ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာအေျခအေနေတြ တိုးေကာင္းမြန္လာသလုိ ရုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာက်န္းမာေရးကို လည္း အေထာက္အကူျပဳပါတယ္။ မိမိခ်စ္ခင္တဲ့သူ တစ္စံုတစ္ေယာက္ကိုဆံုး႐ံႈးသြားခ်ိန္၊ ထိခိုက္ဒါဏ္ရာရတဲ့ အခ်ိန္မ်ိဳးမွာဆိုရင္ ႏွလံုးေရာဂါရဲ့ တိုက္ခိုက္မႈဒါဏ္ကို ပိုၿပီးခံစားရပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္မွာ ငိုခ်လိုက္တဲ့သူေတြ အေနနဲ႔ ႏွလံုးေရာဂါျဖစ္ႏိုင္ေခ် နည္းသြားပါတယ္။ ပူေဆြးေသာက ေရာက္ေနတဲ့သူေတြ ငိုလိုက္တဲ့ေနာက္မွာ သူတို႔ ခံစားရတာေတြ ေလ်ာ့က်သက္သာသြားပါတယ္။

.

မ်က္ရည္ဟာ ေခြၽးထြက္ျခင္း၊ ဆီးသြားျခင္း၊ ႐ႈထုတ္လိုက္တဲ့ေလေတြလိုပဲ ခႏၶာကုိုယ္အတြက္ အဆိပ္ အေတာက္ရွိတဲ့ ပစၥည္းေတြနဲ႔ အျခားစြန္႔ထုတ္ပစၥည္းေတြကို ဖယ္ရွားေပးပါတယ္။ ငိုခ်လိုက္တဲ့အခါ အဆုတ္က ပြင့္သြားပါတယ္။ မ်က္ႏွာၾကြက္သားေတြကို ပံုမွန္အလုပ္လုပ္ေစျခင္း၊ မ်က္လံုးမ်ားကို အလုပ္လုပ္ေစျခင္း၊ ေဒါသကို ေလ်ာ့က်ေစျခင္းစတဲ့ အက်ိဳးေက်းဇူးေတြ ရွိသလို ႏြမ္းနယ္မႈေတြကို သက္သာေစပါတယ္။

.

စိတ္ဖိစီးမႈနဲ႔ မ်က္ရည္ …

စိတ္ဖိစီးမႈေၾကာင့္ ထြက္လာတဲ့ Stress Hormone ေတြဟာ ဦးေႏွာက္မွာရွိတဲ့ Hippocampus ေနရာကို သြားၿပီး သက္ေရာက္ပါတယ္။ အဲဒီေနရာဟာ သင္ယူမႈနဲ႔ မွတ္ဥာဏ္စြမ္းရည္တည္ရွိေနတာေၾကာင့္ လူတစ္ေယာက္ ရဲ့ ဥာဏ္ရည္ဥာဏ္ေသြးနဲ႔ ဆက္စပ္ၿပီး ျပႆနာေတြရွိလာပါတယ္။ Stress Hormone ေတြဟာ Hippocampus ေနရာကေန ဂလူးကို႔စ္ရယူမႈကို ေလ်ာ့က်သြားေစပါတယ္။ ဂလူးကို႔စ္ကိုသာ ေလာင္စာအျဖစ္အသံုးျပဳႏိုင္တဲ့ ဦးေႏွာက္ရဲ့ဆဲလ္ေတြဟာ ဂလူးကို႔စ္မရတဲ့အခါ ေသသြားတတ္ပါတယ္။

.

စိတ္ဖိစီးမႈကို ခံစားေနရတဲ့အခ်ိန္မွာ ေက်ာက္ကပ္ရဲ့ အေပၚဘက္ရွိ Adrenal Gland က ထုတ္လိုက္တဲ့ စတီးရြိဳက္ Steroids ေတြ ေၾကာင့္လည္း Hippocampus ေနရာရွိ အာ႐ံုေၾကာေတြ ဆံုး႐ႈံးသြားတတ္ပါတယ္။ စိတ္ဖိစီးမႈဟာ နာဗ္ေၾကာမ်ားဖြ႔ံၿဖိဳးမႈကို ၅ဝ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ ဆုတ္ယုတ္သြားေစသလို အသက္႐ႈလမ္းေၾကာင္း အေပၚဘက္မွာ ကူးစက္ပိုးဝင္ေစပါတယ္။ ေဆးေတြကိုလည္း အလြယ္တကူ စြဲႏိုင္လာပါတယ္။

.

လူေတြမွာစိတ္ဖိစီးမႈကိုေလ်ာ့ခ်ႏိုင္မယ့္ နည္းလမ္းအမ်ိဳးမ်ိဳးရွိပါတယ္။ စိတ္ဖိစီးမႈကိုျဖစ္ေစတဲ့ အေၾကာင္း အရာေတြကို ေရွာင္တာကေတာ့ အဓိကပါ။ ေလ့က်င့္ခန္းပံုမွန္လုပ္မယ္၊ ယွဥ္ၿပိဳင္ရတဲ့အားကစားမ်ိဳးကိုေဆာ့မယ္၊ ဝါသနာပါရာ တစ္ခုခုအေပၚမွာ အာ႐ံုစူးစိုက္မယ္ဆိုရင္လည္း စိတ္ဖိစီးမႈကို ေလ်ာ့နည္းေစတာပါပဲ။ သူတို႔လိုပဲ စိတ္ဖိစီးမႈေတြကို အႏိုင္ယူႏိုင္တဲ့ ေနာက္အခ်က္ကေတာ့ ငိုဖို႔ပါပဲ။

.

စိတ္ဖိစီးမႈခံစားေနရတဲ့အခ်ိန္မွာ ထြက္ေပၚလာတဲ့ Chemicals ေတြကို ဖယ္ရွားဖို႔ အေကာင္းဆံုး နည္း လမ္းေတြထဲမွာ ငိုခ်လိုက္ဖို႔လည္း ပါပါတယ္။ ငိုလိုက္တဲ့အခ်ိန္မွာ ခႏၶာကုိုယ္အတြက္ အႏၲရာယ္ရွိတဲ့ Chemicals ေတြဟာ အျပင္ကို ထြက္သြားတာေၾကာင့္ သူနဲ႔ဆက္စပ္ၿပီးျဖစ္လာႏိုင္တဲ့ အသည္းေရာဂါ၊ ႏွလံုးေရာဂါနဲ႔ ဦးေႏွာက္ ပ်က္စီးမႈတို႔ကို ကာကြယ္ေပးၿပီးသား ျဖစ္သြားပါတယ္။ အမ်ိဳးသမီးေတြဟာ အမ်ိဳးသားေတြထက္ အသက္ပိုရွည္ ရတာကလည္း ဒီအခ်က္နဲ႔ ဆက္စပ္မႈရွိေနပါတယ္။

.

မ်က္ရည္မက်ေတာ့ရင္ ဘာျဖစ္ႏုိင္သလဲ။

က်န္းမာေရးေကာင္းတာဟာ မ်က္ရည္က်တာနဲ႔ ဆက္စပ္ေနပါတယ္။ တကယ္လို႔ မ်က္ရည္မက်ေတာ့ဘူး၊ မငိုႏိုင္ေတာ့ဘူးဆိုရင္ ဆရာဝန္နဲ႔ေတြ႕ဆံုၿပီး မ်က္ရည္ျပြန္ေတြမွာ ပိတ္ဆို႔မႈရွိေနလား၊ တျခား ျပႆနာေၾကာင့္လား ဆိုတာကို စစ္ေဆးရပါေတာ့မယ္။ မ်က္ရည္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ျဖစ္ေပၚႏိုင္တဲ့ ျပႆနာက ၂ မ်ိဳးရွိပါတယ္။ တစ္ခုက မ်က္ရည္ၾကည္က်တာျဖစ္ၿပီး ေနာက္တစ္မ်ိဳးကေတာ့ မ်က္လံုးေျခာက္တာပါပဲ။

.

မ်က္ရည္ၾကည္ယုိတယ္ဆိုတာက တစ္ခါတစ္ရံမွာ မ်က္ရည္ေတြ အလြန္အကြၽံ ထြက္တာပါပဲ။ ေလတိုက္တဲ့ အခါ၊ တစ္စံုတစ္ရာကို စူးစိုက္ၿပီးၾကည့္တဲ့အခါ၊ မ်က္စိန႔ဲမတည့္တဲ့ တစ္စံုတစ္ရာနဲ႔ ထိေတြ႕မႈရွိတဲ့ အခါမ်ိဳးေတြမွာ ဒီျပႆနာကို ႀကံဳေတြ႕ရတတ္ပါတယ္။ မ်ားေသာအားျဖင့္ေတာ့ မ်က္ရည္ၾကည္က်တာဟာ မ်က္ရည္ယိုစီးတဲ့ System မွာ တစ္စံုတစ္ရာပိတ္ဆို႔မႈ ရွိတာေၾကာင့္ပါပဲ။

.

မ်က္ရည္ျပြန္ေတြမွာ ပိတ္ဆုိ႔မႈရွိတဲ့အခါမွာ မ်က္ရည္က်ေနတတ္ၿပီး သူ႔ေၾကာင့္ မ်က္ေျမႇးပါးေတြပါ ေရာင္ရမ္းတတ္ပါတယ္။ ဒီျပႆနာကို ကေလးငယ္ေတြမွာ အေတြ႕ရမ်ားၿပီး သူတို႔ရဲ့ မ်က္လံုးနဲ႔ ႏွာေခါင္းၾကား ကေနရာကို ႏွိပ္နယ္ေပးရင္ ပိတ္ေနတဲ့ျပြန္ေတြဟာ ျပန္ပြင့္သြားပါတယ္။ တစ္ခါတစ္ရံမွာေတာ့ သူတို႔ကို စမ္းသပ္ စစ္ေဆးဖို႔လိုအပ္ပါတယ္။ တစ္ခ်ိဳ႕ကေလးေတြမွာေတာ့ ရွားရွားပါးပါး ခြဲစိတ္မႈလုပ္လိုက္ရတာမ်ိဳး ရွိတတ္ပါတယ္။

.

မ်က္လံုးေျခာက္တဲ့ျပႆနာကိုေတာ့ မ်က္ရည္ထုတ္လုပ္မႈနည္းတဲ့ အသက္ႀကီးပိုင္းမွာ ပိုေတြ႕ရပါတယ္။ အဆစ္အျမစ္ကိုက္၊ ေလးဘက္နာေရာဂါမ်ိဳးေတြ၊ ဆီးေဆးေတြ၊ ေဆးတစ္ခ်ိဳ႕ေၾကာင့္လည္း မ်က္လံုးေျခာက္ႏုိင္ ပါတယ္။ မ်က္လံုးေျခာက္တဲ့သူေတြအေနနဲ႔ မ်က္လံုးထဲမွာ သက္ေတာင့္သက္သာမရွိဘဲနဲ႔ ရွတတခံစားမႈမ်ိဳးကို ႀကံဳေတြ႕ရတတ္ပါတယ္။ ဒါကို သက္သာဖို႔ဆိုရင္ မ်က္စဥ္း၊ မ်က္ရည္တုတို႕ကို သံုးေပးႏိုင္ပါတယ္။ တခါတရံေတာ့ ညဘက္မွာ Eye Ointment ကို အသံုးျပဳေပးရပါတယ္။

.

ေနာက္တစ္ခ်က္ကေတာ့ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာျပႆနာပါ။ သူတို႔ခံစားခ်က္ေတြကို ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ သိုဝွက္ထား တတ္တဲ့သူေတြဟာ မငိုတတ္ၾကပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ မိသားစုတစ္စုမွာ ဘယ္ေတာ့မွမငိုတဲ့ မိန္းကေလးတစ္ေယာက္ ဟာ သူတို႔ရဲ့ ဆရာဝန္နဲ႔ ေတြ႕ဆံုခ်ိန္ေရာက္ရင္ေတာ့ ရိႈက္ႀကီးတငင္ ငိုေၾကြးတတ္ပါတယ္။ သူတို႔ရဲ့ ခံစားခ်က္ေတြကို ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ငုပ္လွ်ိဳးေစခဲ့ၿပီး သူတို႔ယံုၾကည္ရတဲ့ တစ္စံုတစ္ေယာက္နဲ႔ေတြ႕တဲ့အခ်ိန္ ေရာက္ရင္ေတာ့ မ်က္ရည္ေတြဟာ အလိုလို က်လာၿပီး သူတို႔ စိတ္သက္သာရာကို ရွာတတ္ၾကပါတယ္။

.

ရယ္ေမာျခင္းလိုပဲ မ်က္ရည္ကလည္း ကြၽန္မတို႔အားလံုးအတြက္ သဘာဝကေပးထားတဲ့ က်န္းမာေရး လက္ေဆာင္မြန္ပါပဲ။ ရယ္ေမာျခင္းေၾကာင့္ ဘဝအေမာေတြေျပၾကတယ္၊ စိတ္ဖိစီးမႈေတြေလ်ာ့နည္းသြားတယ္၊ ႏုပ်ိဳတယ္၊ အသက္ရွည္တယ္ဆိုတဲ့ အခ်က္ေတြကို တခမ္းတနားေဖာ္ျပတတ္ၾကေပမယ့္ မ်က္ရည္ကိုေတာ့ ကြၽန္မတို႔ ေမ့ေလ်ာ့ေနတတ္ပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ မ်က္ရည္ဟာ ကြၽန္မတို႔ရဲ့ မေပ်ာ္ရႊင္ျခင္း၊ ဝမ္းနည္းအားငယ္ျခင္း၊ နာက်င္ ျခင္းတို႔အတြက္ အေကာင္းဆံုး ထြက္ေပါက္တစ္ခုပါ။ ဒါေၾကာင့္ အေၾကာင္းတစ္ခုခုေၾကာင့္ ခံစားေနရတဲ့အခ်ိန္မွာ မ်က္ရည္ေတြကို စီးဆင္းခြင့္ျပဳလိုက္ပါ။ ထြက္သြားသင့္တဲ့ Chemicals ေတြကို ထြက္သြားခြင့္ျပဳေပးလိုက္ပါ။ ဒါကလည္း ကြၽန္မတို႔ကို သက္ရွည္က်န္းမာေစတဲ့ နည္းလမ္းေကာင္းတစ္ခုပါပဲ။

.
.

ႏွင္းႏုလြင္ (ေဆးဝါး)

Arogym Magazine

 

ရင္ေသြးငယ္တို႔အတြက္ လွ်ပ္တစ္ျပက္ကုထံုးမ်ား September 28, 2010

Filed under: ကေလးသုတ — thetsonehnin @ 10:03 AM
Tags:

ေခ်ာ္လဲျခင္း သို႔မဟုတ္ လမ္းေပၚ၌ ရုတ္တရက္ ဒဏ္ရာရျခင္းတို႔ ျဖစ္ေပၚခဲ့လွ်င္

(က) ေခါင္း၊ ေက်ာရိုးႏွင့္ လည္ပင္းတို႔၌ ဒဏ္ရာရရွိျခင္းသည္ အလြန္ပင္ အႏၱရာယ္ရွိပါသည္။ ထိုေနရာတို႔သည္ အာရံုေၾကာမ်ား ဆက္သြယ္မႈအတြက္ အေရးပါေသာ ေနရာမ်ားျဖစ္ေသာေၾကာင့္ တစ္သက္တာကာလပတ္လံုး ေလျဖတ္ေလငန္းေရာဂါ ရေစျခင္း၊ ရုတ္တရတ္ အႏၱရာယ္ကို ၿခိမ္းေျခာက္ျခင္း တို႔ကိုျဖစ္ေပၚ ေစပါသည္။ ထိုအေျခအေနမ်ိဳးတြင္ ကေလး၏ဦးေခါင္းလႈပ္ရွားမႈကို အကန္႔အသန္႔ေလး တစ္ခုထား၍ လႈပ္ရွားေစၿပီး ခါးကိုလိမ္၍ ေနာက္သို႔ ၾကည့္ျခင္း၊ လည္ျပန္ လွည့္ၾကည့္ျခင္းတို႔ကို ေရွာင္ရွားေစရမည္။

(ခ) ကေလး၏အရိုးမ်ား အက္သြားျခင္း၊ က်ိဳးသြားျခင္းတို႔ျဖစ္ပါက ေကာင္းစြာ မလႈပ္ရွားႏိုင္ျခင္း၊ အလြန္အမင္းနာက်င္ျခင္းတို႔ကို ျဖစ္ေစပါသည္။ ထိုအခါမ်ိဳးတြင္ ကေလးကိုျဖစ္ေသာေနရာမွ ေရႊ႕ေျပာင္းျခင္းမျပဳဘဲ ၿငိမ္ၿငိမ္ေလးေနေစ၍ လိုအပ္ေသာ ေဆး၀ါးအကူအညီကို ခ်က္ခ်င္းရယူသင့္သည္။

(ဂ) အကယ္၍ ကေလးငယ္သည္ သတိလစ္ေမ့ေျမာေနပါက ကေလးကို သက္ေသာင့္သက္သာ အေနအထားတြင္ ရွိေနေစၿပီး လုိအပ္ေသာ အကူအညီကို ခ်က္ခ်င္းရယူမည္။

(ဃ) ဒဏ္ရာမွ ဆိုရြားစြာနာက်င္ျခင္း၊ အဆစ္လြဲျခင္းသည္ ပိုမိုနာက်င္ျခင္းတို႔ျဖစ္ေပၚပါက ေရေအး သို႔မဟုတ္ ေရခဲႏွင့္ ထိုေနရာကို ၁၅ မိနစ္ခန္႔ ေစာင့္လိုက္ႏွင့္ ႀကိမ္ဖန္မ်ားစြာျပဳလုပ္ေပးရမည္။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ေရေအး၊ ေရခဲတို႔သည္ နာက်င္ျခင္း၊ ေရာင္ရမ္းျခင္းႏွင့္ အနာျပဲျခင္းတို႔ကို လ်င္ျမန္စြာ ေလ်ာ့က်ေစေသာေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။

(င) တတ္ကၽြမ္းသူတို႔၏ အကူအညီကို ရယူ၍ နီးစပ္ရာေဆးရံုေဆးခန္းသို႔ ပို႔ေဆာင္ရမည္။

.

ထိခိုက္ရွနာ ရခဲ့ပါလွ်င္

(က) ေသးငယ္ေသာ ထိခိုက္ရွနာအတြက္

– အနာကို သန္႔ရွင္းေသာရႏွင့္ဆပ္ျပာတို႔ကို အသံုးျပဳ၍ ေဆးေၾကာရမည္။

– အနာပတ္လည္ရွိ အေရျပားကို ေျခာက္ေသြ႔ ေအာင္ထားရမည္။

– အရမ္းျပင္းထန္ေသာ ပိုးမႊားသတ္ေဆးမ်ားမဟုတ္သည့္ ေဆးမ်ား ဥပမာ Septidine တို႔ကို ဂြမ္းႏွင့္တို႔၍ သုတ္လိမ္းေပးရမည္။

– အနာေပၚတြင္ သန္႔ရွင္းေသာ အ၀တ္စ၊ ဂြမ္းစတို႔ကို အရင္ထားရွိၿပီးအေပၚမွ ပတ္တီးတစ္ထပ္စည္းရပါမည္။

.

(ခ) ႀကီးမားေသာ ထိခိုက္ရွနာအတြက္

– အနာေပၚ၌မွန္စမ်ား၊ အျခားေသာပစၥည္းမ်ား စိုက္၀င္ေနပါက ထိုအရတို႔ကို မဖယ္ရွားသင့္ေပ။ ယင္းတို႔သည္ ေသြးထပ္မံ၍ မထြက္ေအာင္ ကာကြယ္ေပးေသာေၾကာင့္ ဖယ္ပစ္လိုက္ပါက အနာကို ပိုမို၍ ဆိုးရြားသြားေစသည္။

– ေသြးအရမ္းထြက္ေနပါက ဒဏ္ရာရေသာေနရာကို အထက္သို႔ အနည္းငယ္ျမင့္ေစၿပီး သန္႔ရွင္းေသာ အ၀တ္ေခါက္ေလးႏွင့္ အေပၚမွ အသာအယာဖိထားေပးရမည္။ ေသြးတိတ္ခ်ိန္အထိ ဖိအားကို ထိန္းထားေပးရန္ လိုအပ္သည္။

– အပင္ႏွင့္ တိရစာၧန္တို႔ ရရွိေသာပစၥည္းတို႔ကို အနာေပၚသို႔ တုိက္ရိုက္အသံုးျပဳျခင္းသည္ ကူးစက္ေရာဂါတို႔ကို ျဖစ္ေစႏိုင္ေသာေၾကာင့္ ေရွာင္ရွားရမည္။ – အနာေပၚသို႔ ပတ္တီးစည္ေပးႏိုင္ၿပီး အရမ္းတင္းက်ပ္မေနေစရန္ သတိထားရမည္။

– က်န္းမာေရးဌာနသို႔ အလ်င္အျမန္ သြားေရာက္သင့္ၿပီး လိုအပ္ေသာ ေဆး၀ါးကုသမႈကို ခ်က္ခ်င္းခံယူရမည္။

.

မီးေလာင္ဒဏ္ရာရခဲ့ပါလွ်င္

(က) အကယ္၍ ကေလး၏အ၀တ္မ်ားကို မီးစြဲေလာင္ခဲ့ပါက ကေလးကို ေစာင္ သို႔မဟုတ္ အျခားေသာ အ၀တ္ထူမ်ားႏွင့္ လ်င္ျမန္စြာရစ္ပတ္ၿပီး မီးကိုၿငိမ္းလိုက္ပါ။ ထိုသို႔မဟုတ္လွ်င္လည္းေျမျပင္တြင္ လူးလိမ့္ေစျခင္းျဖင့္ မီးကိုၿငိွမ္းသတ္လိုက္ပါ။

(ခ) မီးေလာင္ထားေသာ ေနရာကို ခ်က္ခ်င္းေအးေအာင္ျပဳလုပ္ေပးရမည္။ သန္႔ရွင္းေသာေရေအးကို မ်ားမ်ားသံုးရမည္။ အကယ္၍ မီးေလာင္ဒဏ္ရာ အရမ္းျပင္းထန္မ်ားျပားပါက ကေလးကို ေရခ်ိဳးကန္၊ ေရဇလံုထဲရွိ ေရေအးေအးထဲတြင္ စိမ္ထားရမည္။ မီးေလာင္ဒဏ္ရာမ်ား ေအးသြားရန္အတြက္ အခ်ိန္နာရီ၀က္ခန္႔ ၾကာေပမည္။

(ဂ) မီးေလာင္ေသာေနရာကို သန္႔ရွင္းေျခာက္ေသြ႕ေအာင္ ထားၿပီးအနာေပၚမွ ပတ္တီးဖြဖြေလးစည္းေပးႏိုင္သည္။ ဒဏ္ရာသည္ အရမ္းျပဲလာလွ်င္ သို႔မဟုတ္ မီးေလာင္ရည္ၾကည္ဖုမ်ားေပၚလာလွ်င္ နီးစပ္ရာ က်န္းမာေရး ေဆးခန္းသို႔ ပို႕ေဆာင္ေပးရမည္။

(ဃ) မီးေလာင္ဖုမ်ားသည္အနာကိုဖံုးအုပ္ကာကြယ္ေပးထားေသာေၾကာင့္ ထိုအဖုေလးမ်ားကို ဆြျခင္းအားေရွာင္ၾကဥ္ရမည္။

(င) အနာေပၚ၌ လာေရာက္တြယ္ကပ္ေနေသာ အစအနေလးမ်ားကို မဖယ္မိပါေစႏွင့္။ အနာေပၚတြင္လည္း ေရေအးမွလြဲ၍ အျခားဘာႏွင့္မွ် (ဥပမာ – ဖေယာင္းပါေသာေဆး) မထိေတြ႕ေစႏွင့္။

(စ) ကေလးကို ဗီတာမင္စီပါ၀င္ေသာ အစားအစာႏွင့္ေဆးမ်ား၊ သစ္သီးေဖ်ာ္ရည္၊ သၾကားႏွင့္ ဆားအနည္းငယ္ပါ၀င္ေသာအရည္တို႔ကို တိုက္ေကၽြးႏုိင္ပါသည္။

.

ရုတ္တရတ္ အသက္ရွဴက်ပ္ခဲ့ပါလွ်င္

(က) ကေလး၏ ဦးေခါင္း၊ လည္ပင္းတို႔၌ ဒဏ္ရာရျခင္းေၾကာင့္ျဖစ္ပါက ဦးေခါင္းကို မေရႊ႕ (မလႈပ္ရွာ) မိပါေစႏွင့္။ ေခါင္းကို ဆက္ခနဲ လွည့္ျခင္းမ်ိဳးကို မလုပ္မိေစဘဲ အလုိရွိရာဘက္သို႔ ကိုယ္လံုးကိုပါ လိုက္၍ ေရႊ႕ေပးရမည္။

(ခ) ကေလးသည္ အသက္ရွဴေနေသာ္လည္း သတိလစ္ေနပါက သူ၏လွ်ာသည္ အသက္ရွဴလမ္းေၾကာင္းကို မပိတ္ဆို႔ရေလေအာင္ ေဘးသို႔အနည္းငယ္လႈပ္ရွားေပးရမည္။

(ဂ) ကေလးသည္ အသက္ရွဴရခက္ခဲျခင္း သို႔မဟုတ္ လံုး၀အသက္မရွဴႏိုင္ျခင္းတို႔ျဖစ္ေပၚပါက ကေလးကို ပက္လက္အေနအထားအတိုင္းရွိေနေစရၿပီးေခါင္းကို အနည္းငယ္ ေစာင္းေပးရမည္။

(ဃ) ကေလး၏ ႏွာေခါင္းကို ပိတ္ၿပီး ပါးစပ္မွ ေလမႈတ္သြင္းျခင္းကို ကေလး၏ ရင္အံုမို႔ေမာက္လာသည္အထိ ျပဳလုပ္ရမည္။ ထို႔ေနာက္ တစ္မွသံုးအထိေရတြက္ၿပီး ေနာက္ထပ္တစ္ႀကိမ္ျပဳလုပ္ရမည္။ ဤသည္ကို ကေလးအသက္ျပန္ရွဴသည္ အထိ ဆက္ကာလုပ္ေပးရမည္။

(င) အ၀တ္အစားထူထူ၊ က်ပ္က်ပ္ႏွင့္ အေရာင္ေတာက္ေတာက္ ၀တ္ဆင္ျခင္းသည္ အသက္ရွဴက်ပ္ျခင္းကို ပိုမိုဆိုးရြားေစေသာေၾကာင့္ အထူးသတိထားရမည္။

(စ) ကေလးကို လူအုပ္စုႀကီး၏ ၀ိုင္းအံုၾကည့္ရွဴမႈေအာက္မွ တတ္ႏိုင္သမွ် တားဆီးရမည္။

.

အဆိပ္အေတာက္သင့္ခဲ့မည္ဆိုလွ်င္

(က) အဆိပ္ရွိေသာပစၥည္းကိုမ်ိဳခ်ခဲ့ပါက ကေလးကိုအန္ေအာင္ မလုပ္ေပးသင့္ေပ။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ထိုပစၥည္း လည္ေခ်ာင္းႏွင့္ အစာေရမ်ိဳျပြန္တစ္ေလွ်ာက္ရွိ အလႊာမ်ားကိုတိုက္စားျခင္း၊ ကေလးကိုပို၍ ပင္ပန္းေစၿပီး ဖ်ားနာျခင္းတို႔ကို ျဖစ္ေစပါသည္။

(ခ) အကယ္၍ အဆိပ္အေတာက္သည္ ကေလး၏အေရျပား၊ အ၀တ္အစားတို႔အေပၚ၌ က်သြားပါက အ၀တ္အစားကို အလ်င္အျမန္ဖယ္ရွားျခင္း၊ အေရျပားကို ေရမ်ားမ်ားႏွင့္ေလာင္း၍ ေဆးျခင္းတို႔ကို ျပဳလုပ္ေပးရမည္။

(ဂ) မ်က္လံုးထဲသို႔ ၀င္ေရာက္သြးသည္ဆိုပါက မ်က္လံုးကိုေရသန္႔သန္႔ျဖင့္ ၁၀ မိနစ္ ၾကာေအာင္ ေဆးေၾကာေပးရမည္။

(ဃ) ကေလးကို သက္ေသာင့္သက္သာ အေနအထားတြင္ရွိေစၿပီး ခ်က္ခ်င္းေဆးရံု၊ ေဆးခန္းသို႔ေခၚေဆာင္သြားရမည္။

(င) ျဖစ္ႏိုင္မည္ဆိုပါက ကေလးႏွင့္အတူ အဆိပ္၏နမူနာ သို႔မဟုတ္ ပုလင္းအခြံတို႔ကို ယူေဆာင္သြားျခင္းသည္ ကုသမႈကို ပိုမိုလ်င္ျမန္ထိ ေရာက္မႈရွိေစသည္။

(စ) ကေလးကို စိတ္လႈပ္ရွားမႈမရွိေစရန္တတ္ႏိုင္သမွ် ထိန္းထားေပးရန္လိုအပ္သည့္ အျပင္ၿငိမ္သက္စြာ ေနေစရန္လည္း တတ္ႏိုင္သမွ် ႀကိဳးစားရမည္။

လင္းအရုဏ္ (ဒါးက)
Arogym Magazine
December, 2007

အေတာ္ေလးကိုၾကာေနတဲ့ ေဆာင္းပါးေလးပါ။ အဲဒီတုန္းက ေပးထားတဲ့စာမူက ေဖာ္ျပခံလိုက္ရလား၊ မေရြးလိုက္ဘူးလား မသိလုိက္ဘူး။ ဒီေန႔မွ အင္တာနက္ထဲမွာ ဓါတ္ပံုေတြရွာ၇င္းနဲ႔ ဒါးက ဆိုတဲ့ စာသားကို ရိုက္ၿပီးရွာလိုက္ေတာ့ လင္းအာရုဏ္ဆိုတဲ့ နာမည္ေလး ျပန္ထြက္လာတယ္။ အရမ္း၀မ္းသာသြားတယ္။ တကယ္….ဘယ္လို၀မ္းသာမွန္းကို မသိဘူး။ ဘာေၾကာင့္မွန္းမသိေအာင္ကို စိတ္ထဲမွာ ေပ်ာ္သြားတယ္။

အလွမ္းကြာေနတဲ့အမ်ိဳးကို ျပန္ေတြ႔လိုက္ရသလိုပဲ။
း)

 

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္ႏွင့္ အစားအစာ

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္ဆိုဟာ မိခင္ေတြအတြက္ေတာ့ အလွပဆံုး၊ အရႊင္လန္းဆံုးနဲ႔ ၾကည္ႏူးရဆံုးအခ်ိန္ေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ မၾကာခင္ မိခင္ျဖစ္လာေတာ့မယ့္သူေတြအေနနဲ႔ မိမိရဲ့သားသမီးကို က်န္းက်န္းမာမာ၊ ဖြံၿဖိဳးတာမ်ိဳးကိုပဲ လိုလားၾကပါတယ္။ ကေလးငယ္ ပံုမွန္အတိုင္း ႀကီးထြားဖံြ႕ၿဖိဳးခြင့္ရဖို႔အတြက္ က်န္းမာေရးနဲ႔ ညီညႊတ္ၿပီး အာဟာရတန္ဖိုး ျမင့္မားတဲ့ အစားအေသာက္ေတြကို ဦးစားေပးေရြးခ်ယ္ဖို႔လိုအပ္ပါတယ္။ မေမြးလာေသးတဲ့ကေလးေလး က်န္းမာဖို႔၊ ကိုယ္လက္အဂၤါေတြ စံုလင္ဖို႔ ဘယ္လိုအစားအေသာက္ေတြကို စားသင့္သလဲ။ ဒီေန႔ေခတ္မွာေတာ့ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္မွာ စားေသာက္ရမယ့္ အစားအစာေတြနဲ႔ ပတ္သတ္ကဲ့ သတင္းအခ်က္အလက္ေတြကို မ်ားမ်ားစားစား ရႏိုင္ပါတယ္။ က်န္းမာေရးနဲ႔ညီညႊတ္တဲ့ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္မွာ စားေသာက္ရမယ့္ အစားအစာေတြအတိုင္းလိုက္နာရင္ မိခင္နဲ႔ ကေလးဘဝ အမွန္ကို လွပမွာပါ။
.
ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္မွာ အမ်ိဳးသမီးတစ္ေယာက္ရဲ့ ခႏၶာကိုယ္ဟာ အာဟာရဓါတ္ေတြကို ပိုၿပီးစုပ္ယူပါတယ္။ ဒါကို ၂ေယာက္စာ စားတယ္လို႔ေျပာၾကတာပါ။ အမွန္ေတာ့ ကေလးက မစားတတ္ေသးပါဘူး။ အမ်ိဳးသမီးအမ်ားစုဟာ ကိုယ္ဝန္၃လေက်ာ္မွသာ ကယ္လိုရီ ၂ဝဝ-၃ဝဝ ေလာက္ကို အပိုထပ္ေဆာင္းလိုအပ္ပါတယ္။ ဒီပမာဏကလည္း ေပါင္မုန္႔ ၂ခ်ပ္၊၃ခ်ပ္ေလာက္ စားလိုက္ရင္ရပါတယ္။ ကိုယ္ဝန္ပထမ ၃လ အတြင္းမွာ မူးေဝေအာ့အန္တာနဲ႔အတူ အစားအေသာက္တစ္မ်ိဳးကို လြန္လြန္က်ဴးက်ဴး ေတာင့္တတာမ်ိဳးေတြ ေရာၿပီးျဖစ္တတ္ပါတယ္။ ဒီလိုအခ်ိန္မွာ မိခင္ရဲ့ အျပဳအမူတိုင္းဟာ ကေလးငယ္က်န္းမာဖံြ႕ၿဖိဳးမႈနဲ႔ တိုက္႐ိုက္ ဆက္စပ္ေနပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္မွာ ဘယ္လိုအစားအေသာက္မ်ိဳးဟာ က်န္းမာေရးနဲ႔ညီညႊတ္တယ္၊ အာဟာရမွ်တေအာင္ ဘယ္လိုစားေသာက္ရမယ္ဆိုတာ အေရးႀကီးပါတယ္။
.
ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္မွာ ကယ္လိုရီ အနည္းငယ္ပိုၿပီး လိုအပ္တယ္ဆိုတာဟာ စားခ်င္ရာကို စားခြင့္ရိွတယ္ဆိုၿပီး ခြင့္ျပဳခ်က္ထုတ္ေပးလုိက္တာမဟုတ္ပါဘူး။ အေတာ္အသင့္စားတာကသာ ကေလးငယ္ရဲ့ဖံြ႕ၿဖိဳးမႈကိုု အေထာက္အကူ ျဖစ္ေစတာပါ။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္မွာ မိခင္ျဖစ္သူ ပါးစပ္ထဲထည့္သမွ်ဟာ ကေလးဆီကို အကုန္ေရာက္သြားပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ မေမြးေသးတဲ့ကေလး အႏၲရာယ္ျဖစ္ေစမယ့္ အစားအေသာက္ေတြကို ေရွာင္ရပါ့မယ္။ ၾကာရွည္ခံေအာင္ စီစဥ္ထားတဲ့ အစားအေသာက္ (Preserved Food) ေတြကို ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္မွာ ေရွာင္ၾကဥ္ရပါမယ္။ သဘာဝအတိုင္းရတဲ့ အစား အေသာက္ေတြကသာ အေကာင္းဆံုးပါပဲ။ အႏွံပါစားလို႔ရတဲ့ ေကာက္ပဲသီးႏွံေတြ၊ အစိမ္းရင့္ေရာင္ အသီးအရြက္ေတြ၊ ကေလးရဲ့ ဖံြ႕ၿဖိဳးမႈကို ဟန္႔တားႏိုင္တဲ့ ဓာတုပစၥည္းေတြမပါတဲ့ အစားအေသာက္၊ သၾကားထပ္ေပါင္းထည့္စရာ မလိုတဲ့ အစားအေသာက္ေတြကိုသာ အဓိကထားၿပီးစားသင့္ပါတယ္။
.

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္ႏွင့္ အစားစားလိုစိတ္
.
ကိုယ္ဝန္ေဆာင္သည္ အမ်ိဳးသမီးေတြအနက္ ၄ဝ ရာခိုင္ႏႈန္းဟာ အစားအေသာက္တစ္ခုကို အလြန္အမင္း စားခ်င္စိတ္ျဖစ္ေပၚတတ္ပါတယ္။ မ်ားေသာအားျဖင့္ေတာ့ သစ္သီး၊ သစ္သီးေဖ်ာ္ရည္၊ ေခ်ာကလက္၊ ႏို႔န႔ဲႏို႔ထြက္ အစားအစာေတြကို စားခ်င္ေနတတ္ၾကပါတယ္။ ဒီလိုမိ်ဳး အစားအေသာက္တခုခုကို မက္မက္ေမာေမာ စားေသာက္ခ်င္ ေနရတဲ့ အေၾကာင္းအရင္းက အမ်ိဳးမ်ိဳးရိွပါတယ္။ အရိုးရွင္းဆံုးအေျဖကေတာ့ မိခင္ရဲ့ ခႏၶာကိုယ္ဟာ က်န္းမာတဲ့ ကေလးငယ္ေလး ေအာင္ျမင္စြာေမြးဖြားလာဖို႔အတြက္ တစ္ေန႔ကို ၂၄ နာရီ၊ တစ္ပတ္ကို ၇ ရက္လံုး အလုပ္လုပ္ ေနရပါတယ္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္မွာ ပိုသံုးဖို႔လိုအပ္တဲ့ ကယ္လိုရီေၾကာင့္ အစားအစာတစ္မ်ိဳးမ်ိဳးကို အရမ္းစားခ်င္ ေနတာပါ။ ကိုယ္ဝန္ ၆-၉ လအတြင္းမွာ စားေနက်ထက္ ၂ဝဝ-၃ဝဝ ကယ္လိုရီ ပိုစားဖို႔လိုပါတယ္။ ကိုယ္ဝန္ပထမ ၃လ အတြက္ဆိုရင္ေတာ့ ပိုစားတာ၊ မစားတာက သိပ္ၿပီးအေရး မႀကီးေသးပါဘူး။ ကယ္လိုရီ ၂ဝဝ-၃ဝဝ ဆိုတဲ့ ပမာဏဟာ အရမ္းမမ်ားသလို ႏွစ္ေယာက္စာအတြက္ လံုေလာက္တယ္လို႔လည္း မေျပာသာပါဘူး။
.

တခ်ိဳ႕အစားအေသာက္ေတြကို ေတာင့္တေနတာကေတာ့ အာဟာရခ်ိဳ႕တဲ့တာရဲ့ လကၡဏာလည္းျဖစ္ ႏိုင္ပါတယ္။ အသီးအရြက္ေတြကိုသာ မက္မက္ေမာေမာစားခဲ့တဲ့ အမ်ိဳးသမီးတစ္ေယာက္ဟာ ကိုယ္ဝန္ရိွလာတဲ့ အခ်ိန္မွာ ငါး၊ အသားလႊာ၊ နီရဲေနတဲ့အသားေတြကို စားခ်င္လာပါတယ္။ ဒါဟာ ႀကီးထြားေနတဲ့ ကေလးငယ္ကို အေထာက္အပ့ံ ရဖို႔အတြက္ သံဓါတ္ေတြ၊ ပရိုတင္းေတြ လိုအပ္ေနတယ္ဆိုတာ အရွင္းလင္းဆံုးၫႊန္ျပေနတာပါ။ ကိုယ္ဝန္မရိွခင္တုန္းက တို႔ေတာင္မတို႔ၾကည့္ခဲ့တဲ့ အစားအေသာက္ေတြ၊ မႏွစ္သက္ခဲ့တဲ့အစားအစားေတြကို ထူးထူးျခား ျခားကို စားခ်င္လာပါတယ္။ အစားအေသာက္ တစ္ခုနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ျပင္းထန္တဲ့အာသီသေပၚရတာ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုတာကို ပညာရွင္ေတြဟာ အခုအထိေတာ့ အတိအက် မသိရေသးေပမယ့္ေသးေပမယ့္ ဒီျဖစ္စဥ္ႀကီးဟာ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္သည္ တိုင္းလိုလိုကို လႊမ္းမိုးထားပါတယ္။
.

အစာတစ္မ်ိဳးကို ျပင္းျပင္းထန္ထန္ေတာင့္တျခင္း (သို႔) ခ်င္ျခင္းတပ္ျခင္း

.

.

မိခင္ေတြစားလိုတဲ့အစားအေသာက္ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားဟာ စားလို႔ရတဲ့စာရင္းထဲမွာ ပါတာေတြမ်ားပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ စိတ္အလိုကိုလုိက္ၿပီး အလြန္အကြၽံစားဖို႔ေတာ့ ခြင့္ျပဳမထားပါဘူး။ တကယ္လို႔မ်ား မိခင္တစ္ေယာက္ဟာ ခ်ိဳတဲ့အစားအေသာက္ေတြကို အရမ္းစားေသာက္ခ်င္လာတယ္ဆိုပါေတာ့။ စတိေလာက္စားသင့္သလို နည္းနည္းစီကို အႀကိမ္ႀကိမ္ခြဲၿပီးစားသင့္ပါတယ္။ ဒါဟာ အလြန္အမင္းစားခ်င္ေနတဲ့စိတ္ကိုု ထိန္းခ်ဳပ္တဲ့ေနရာမွာ ေတာ္ေတာ္ေလး ထိေရာက္မႈရိွပါတယ္။ အေကာင္းဆံုး နည္းလမ္းတစ္ခုလို႔လည္း ေျပာလို႔ရပါတယ္။ က်န္းမာေရးနဲ႔ မသင့္ေတာ္တဲ့ ေရခဲမုန္႔၊ အခ်ဥ္သနပ္တို႔လို အစားအေသာက္ေတြကို အရမ္းစားခ်င္လာတဲ့ အခါမွာလည္း ဒီနည္းလမ္းကိုသံုးၿပီး အာသာေျပ ေပ်ာက္ေအာင္ လုပ္ေပးလို႔ရပါတယ္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္မွာ ေျပာင္းလဲလာတဲ့ ေဟာ္မုန္းေတြကလည္း မယံုႏိုင္ေလာက္ တဲ့၊ စိတ္ဝင္စားဖို႔ေကာင္းတဲ့ သက္ေရာက္မႈေတြျဖစ္သြားေစပါတယ္။ ဒီလိုေျပာင္းလဲမႈေတြေၾကာင့္ က်န္းမာေရးနဲ႔ မအပ္ စပ္တဲ့ အစားအစာေတြကိုေတာင္မွ ႀကိဳက္သြားတတ္ပါတယ္။
.

အမ်ိဳးသမီးတစ္ခ်ိဳ႕ကေတာ့ အစားအစာတစ္မ်ိဳးကို ထူးထူးျခားျခားေတာင့္တတတ္ပါတယ္။ ဒါဟာ သူတို႔ရဲ့ ခႏၶာကိုယ္မွာ တခ်ိဳ႕အာဟာရေတြ ခ်ိဳ႕တဲ့ေနေၾကာင္း သတိေပးေနျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ အမ်ိဳးသမီးအနည္းစုကေတာ့ ပံုမွန္မဟုတ္တဲ့အရာေတြ၊ မႏွစ္ၿမိဳ႕ဖြယ္စြန္႔ပစ္ပစၥည္းတို႔လို အရမ္းထူးဆန္းတာေတြကို ေတာင့္တတတ္ၾကပါတယ္။ ဒါကို ေဆးပညာအရေတာ့ ခ်င္ျခင္းတပ္ျခင္း (Pica) လို႔သတ္မွတ္ၾကပါတယ္။ ဒါဆိုရင္ သံဓါတ္ခ်ိဳ႕တဲ့ေနၿပီဆိုတာကို သိသာထင္ရွားေအာင္ အခ်က္ျပေနတာပါ။ ဒီလိုပါပဲ။ ေရခဲကို အႀကိမ္ႀကိမ္စားခ်င္ေနတာကလည္း သံဓါတ္ခ်ိဳ႕တဲ့တာရဲ့ လကၡဏာတစ္ခုပါပဲ။ ေခ်ာကလက္ကို အလြန္အမင္းစားခ်င္ေနတာဟာ ပံုမွန္ပါလို႔သတ္မွတ္လို႔ရသလုိ တစ္ခ်ိဳ႕ အမ်ိဳးသမီးေတြအတြက္ေတာ့ ဗီတာမင္ ဘီ (Vitamin B) ခိ်ဳ႕တဲ့ေနတဲ့ လကၡဏာတစ္ခု ျဖစ္ေနပါတယ္။ တစ္ခ်ိဳ႕ အမ်ိဳးသမီးေတြကေတာ့ ကိုယ္ဝန္ရွိလာခါမွ အသား၊ ငါးေတြကို စားခ်င္တဲ့စိတ္က အရမ္းျပင္းျပေနပါတယ္။ ကံေကာင္း တာက ပ႐ိိုတင္းဟာ မိခင္အတြက္ေရာ၊ ကေလးငယ္အတြက္ပါ တကယ္လိုအပ္ေနတဲ့ အာဟာရျဖစ္ေနပါတယ္။ ဒါကို လိုလို လားလားေတာင့္တလာရင္ေတာ့ စားေပးရတာ အကိ်ဳးရိွပါတယ္။
.

ဒီလိုမဟုတ္ဘဲ ရႊံ႕လို၊ သစ္သားလိုပံုမွန္မဟုတ္တာေတြကို ခ်င္ျခင္းတပ္လာတယ္ဆိုရင္ေတာ့ ဆရာဝန္နဲ႔ သြားေရာက္ ေတြ႔ဆံုသင့္ပါတယ္။ တျခားထူးဆန္းတဲ့ ေကာ္ဖီၾကမ္း၊ ပလာစတာ၊ သြားတိုက္ေဆး၊ သေဘၤာေဆးတို႔လို အစားအေသာက္မ်ိဳးေတာင့္တလာရင္လည္း ဒီအတိုင္းပါပဲ။ ဆရာဝန္ေတြကသာ သံဓါတ္ခ်ိဳ႕တဲ့ေနတာဟုတ္၊ မဟုတ္ကို စမ္းသပ္စစ္ေဆးေပးပါလိမ့္မယ္။ လိုအပ္ရင္လည္း ျဖည့္စြက္အားေဆးေတြကို ညႊန္ၾကားၿပီးေတာ့ ခ်င္ျခင္းတပ္ျခင္းရဲ့ အေျဖကို ရွာပါလိမ့္မယ္။ မိခင္ျဖစ္သူက ဘယ္ေလာက္ပဲစားခ်င္ေနပါေစ၊ ဒီလိုအရာေတြကို မစားသင့္ပါဘူး။ ဒီလိုအစားအေသာက္မ်ိဳးေတြဟာ ဘာမွ အကိ်ဳးေက်းဇူး မရႏိုင္ဘဲ ဆိုးက်ိဳးေတာင္မွ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ စိတ္အလိုကိုလိုက္ၿပီး စားလိုက္တာဟာ တကယ့္အေျဖမွန္မဟုတ္ပါဘူး။ ေသေသခ်ာခ်ာစမ္းသပ္ႏုိင္မွသာ ကေလးအတြက္ တကယ္ကို အက်ိဳးရိွႏုိင္ပါတယ္။
.

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္မွာ စားေသာက္သင့္တဲ့ အစားအစာမ်ား

၁။ ကယ္လ္စီယမ္

.

.

.

ကယ္လ္စီယမ္ၾကြယ္ဝစြာပါတဲ့ အစားအစာေတြကိုေတာ့ တေန႔မွာ အနည္းဆံုး ၃မ်ိဳးခန္႔စားသင့္ပါတယ္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္မွာ တေန႔ကို အနည္းဆံုး ၁၂ဝဝ မီလီဂရမ္ေလာက္ရသင့္ပါတယ္။ အစားအေသာက္ေတာ္ေတာ္ မ်ားမ်ားမွာ ကယ္လ္စီယမ္ပါဝင္တတ္ၿပီး ႏို႔နဲ႔ႏို႔ထြက္ ပစၥည္းေတြ၊ ပဲႏို႔အခ်ိဳရည္၊ တုိ႔ဟူး၊ သဖန္းသီးေျခာက္၊ လိေမၼာ္သီး၊ ပဲ၊ ဟင္းႏုႏြယ္၊ ႏွမ္း၊ ေပါင္မုန္႔ျဖဴေတြမွာ ပိုၿပီးအေတြ႔ရမ်ားတတ္တဲ့အတြက္ ဒီလိုအစားအစာေတြကိုေတာ့ ဦးစားေပးၿပီး စားသင့္ပါတယ္။ မိခင္ရဲ့ အ႐ိုးေတြအတြက္သာမက ကေလးရဲ့ အ႐ိုးေတြ၊ သြားေတြ ဖြံၿဖိဳးႀကီးထြားဖို႔အတြက္ အေရးႀကီးပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ကိုယ္ဝန္တတိယကာလ (၆-၉လ)မွာ အေရးတႀကီး လိုအပ္ပါတယ္။ ဗီတာမင္ဒီ (Vitamin D) ဟာ ကယ္လ္စီယမ္ကို ခႏၶာကိုယ္ကစုပ္ယူမႈေကာင္းေအာင္ ကူညီေပးပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ကယ္လ္စီ ယမ္ကို လံုလံုေလာက္ေလာက္ရဖို႔ ဗီတာမင္ ဒီ (Vitamin D) ၾကြယ္ဝတဲ့ အစားအစာေတြ၊ ဥ၊ ေထာပတ္၊ ဒိန္ခဲ၊ တို႔ကိုလည္း တဲြဖက္ၿပီး စားေပးသင့္ပါတယ္။
.

၂။ သံဓါတ္


ကေလးေတြကို ေသြးေထာက္ပ့ံဖို႔အတြက္ သံဓါတ္က အဓိကလိုအပ္ပါတယ္။ သံဓါတ္ကို အသား၊ အစိမ္းရင့္ေရာင္ အရြက္ေတြ၊ အသီးေျခာက္၊ ဆာဒင္ငါးတို႔လို အစားအေသာက္ေတြကေန ရႏိုင္ပါတယ္။ ဗီတာမင္စီ (Vitamin C) ပါဝင္တဲ့ အစားအေသာက္ေတြဟာ သံဓါတ္စုပ္ယူမႈကို အားေပးေပမယ့္ ကဖင္း၊ တင္နင္၊ လက္ဖက္ နဲ႔ ေကာ္ဖီတို႔ဟာ သံဓါတ္စုပ္ယူမႈကို ဟန္႔တားထားပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ထမင္းစားတဲ့အခါ သံဓါတ္ရဖို႔ လိေမၼာ္ရည္ပါ တဲြေသာက္သင့္ပါတယ္။
.

၃။ ေဖာလစ္အက္ဆစ္

.

ဗီတာမင္ဘီအုပ္စုဝင္ျဖစ္ၿပီး ေမြးရာပါ ေက်ာ႐ိုးဆစ္ဖုျခင္း (Spina Bifida) ကို ကာကြယ္ေပးပါတယ္၊ ဒါ့ေၾကာင့္ ကိုယ္ဝန္၁၂ပတ္ ေရာက္တဲ့အထိ ေဖာလစ္အက္ဆစ္ကို ဝ.၄ မီလီဂရမ္အထိ ျဖည့္စြက္ေသာက္သံုးေပးရပါမယ္။ ေဖာလစ္ အက္ဆစ္ၾကြယ္ဝစြာပါတဲ့ ေပါင္မုန္႔၊ ပန္းေဂၚဖီစိမ္း၊ အစိမ္းရင့္ေရာင္ အရြက္ေတြ၊ ပဲ၊ တို႔ကိုလည္း စားေပးသင့္ပါတယ္။
.

၄။ ငါး


မေမြးေသးတဲ့ ကေလးရဲ့ ဦးေႏွာက္ဖံြ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ဖို႔အတြက္ Long Chain Omega 3 Fatty Acid ကို မရိွမျဖစ္ကိုလိုအပ္ပါတယ္။ ဒီ Fatty Acid ကို အဆီပါတဲ့ ငါးေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ ေတြရတဲ့အတြက္ ကိုယ္ဝန္ရိွခ်ိန္မွာ ငါးစားဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ တစ္ပတ္မွာ ငါး၃မ်ိဳးေလာက္ေတာ့ စားေပးသင့္ပါတယ္။ ဒါမွမဟုတ္ရင္လည္း ကိုယ္ဝန္ေဆာင္သည္ေတြေသာက္လို႔ရတဲ့ Omega 3 Supplement ေတြကို အသံုးျပဳႏုိင္ပါတယ္။
.

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္မွာ မစားေသာက္သင့္တဲ့ အစားအစာမ်ား
.
၁။ အသားစိမ္း၊ မေဆးေၾကာရေသးေသာ အသီးအရြက္မ်ား


ကိုယ္ဝန္မရိွခင္တုန္းက အသားလႊာ၊ မက်က္တက်က္ အသားေတြကို စားလို႔ရေပမယ့္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ ခ်ိန္မွာေတာ့ ဒါေတြအကုန္လံုးကို ေရွုာင္ဖုိ႔လုိအပ္ပါတယ္။ အသားစိမ္းေတြမွာ မ်က္စိနဲ႔မျမင္ႏိုင္တဲ့ ဘက္တီးရီးယား (Bacteria)၊ ကပ္ပါးေကာင္ေတြ (Protozoa) ေတြပါတတ္တာေၾကာင့္ မေမြးေသးတဲ့ကေလးကို အႏၲရာယ္ျဖစ္ေစပါတယ္။ ကပ္ပါးေကာင္တစ္မ်ိဳးျဖစ္တဲ့ Toxoplasma ေၾကာင့္ ကေလးမွာ ဦးေႏွာက္ေရာင္တာ (Encephilitis)၊ မ်က္စိနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ေရာဂါေတြျဖစ္ႏိုင္ၿပီး ဒီေရာဂါက သက္သာသြားတဲ့ ကေလးေတြဟာလည္း ဥာဏ္ရည္ခ်ိဳ႕တဲ့ျခင္း၊ အျမင္အာရံုေဝဝါးတာေတြ ဆက္ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါကို Toxoplasmosis လို႔သတ္မွတ္ၾကပါတယ္။ Toxoplasmosis ဟာ သိသာတဲ့ လကၡဏာေတြကို မျပတတ္ေပမယ့္ ေမြးဖြားလာတဲ့အခ်ိန္မွာေတာ့ ေမြးရာပါ ခ်ိဳ႕ယြင္းခ်က္ ေတြပါလာတတ္ပါတယ္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္မွာ အစာအဆိပ္သင့္တာမ်ိဳးဟာ ၂ ႀကိမ္ျဖစ္ႏိုင္တာေၾကာင့္ စားေသာက္မယ့္ အစားအေသာက္ဟာ ေကာင္းေကာင္းက်က္သလား၊ မက်က္ဘူးလားဆိုတာကို သတိထားဖို႔လုိ အပ္ပါတယ္။
.

၂။ မက်က္တက်က္ၾကက္ဥ၊ ၾကက္ဥအစိမ္း


ၾကက္ဥအစိမ္း၊ မက်က္တက်က္ေတြမွာ Salmonella ေတြပါတတ္တာေၾကာင့္ ဒီပိုးေကာင္ေၾကာင့္ ဆက္ျဖစ္လာ ႏုိင္တဲ့ ေရာဂါေတြကို ခံစားရ ႏိုင္ပါတယ္။ Salmonella ေၾကာင့္ အစာအဆိပ္သင့္္တဲ့အခါ ဖ်ားျခင္း၊ ဝမ္းဗိုက္ၾကြက္သားတက္ျခင္း၊ ဝမ္းေလွ်ာျခင္းတို႔ ျဖစ္တတ္ပါတယ္။ ကိုယ္ဝန္ပထမ ၃လ အတြင္းမွာဆိုရင္ေတာ Salmonella နဲ႔ပတ္သတ္တာကို ခံႏုိင္တဲ့စြမ္းအားေတြဟာ ေလ်ာ့က်ေနတတ္ပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္မွာ ဥတစ္မ်ိဳးမ်ိဳးကို အရမ္း စားခ်င္တဲ့အခါ Salmonella မပါေအာင္ ေသေသခ်ာခ်ာ သတိထားရပါတယ္။ ခ်က္ခါနီးအခ်ိန္အထိ ေရခဲေသတၱာထဲမွာပဲထားသင့္ၿပီး ကြဲအက္ေနတဲ့ ဥေတြကိုေတာ့ မသံုးသင့္ပါဘူး။ ဥအစိမ္းနဲ႔ ထိေတြ႔ထားတဲ့ ပစၥည္းေတြအားလံုးကိုလည္း ေဆးေၾကာၿပီးမွျပန္သံုးသင့္ပါတယ္။ ဥပါတဲ့ အစားအေသာက္ေတြကို ေၾကာ္၊ ခ်က္ၿပီးတာနဲ႔ ခ်က္ျခင္းစားသင့္ပါတယ္။
.
၃။ ေကာ္ဖီ


ေကာ္ဖီတစ္ခြက္မွာ ပါဝင္တဲ့ Caffeine ရဲ့ ပမာဏာဟာ ဘာမွာ မသိသာတဲ့အတြက္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္မွာ ေသာက္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ နည္းနည္းေသာက္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကိုယ္ဝန္ရိွခ်ိန္မွာ ေကာ္ဖီကို ေရွာင္ၾကဥ္တာက အေကာင္းဆံုးပါပဲ။ Caffeine မ်ားမ်ား ဝင္ေရာက္သြားရင္ ေမြးရာပါ ခ်ိဳ႕ယြင္းခ်က္ေလးေတြပါလာတာ၊ ကိုုယ္ဝန္ ပ်က္က်တာမိ်ဳးေတြအထိ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ Caffeine ပါတဲ့ လဘက္ရည္၊ ကိုလာ၊ ေခ်ာကလက္တို႔လို အစားအေသာက္ေတြကို အတိုင္းအတာေလးတစ္ခု သတ္မွတ္ၿပီး စားသံုးသင့္ပါတယ္။ ကိုယ္ဝန္ ၇ ပတ္အတြင္းမွာ Caffeine ပါတာေတြအားလံုးကို ေရွာင္လုိက္တာကေတာ့ ေဘးအကင္းဆံုးပါပဲ။ ဒီလိုလုပ္ရင္ ကိုယ္ဝန္ပ်က္က်တဲ့ ႏႈန္းလည္း ေလ်ာ့က်သြားတယ္လို႔လည္း ဆိုၾကပါတယ္။ တေန႔မွာ ေကာ္ဖီ (၄-၇)ခြက္ထက္ ပိုေသာက္တဲ့သူေတြဟာ ဆက္တိုက္ကိုယ္ဝန္ပ်က္က်ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ကိုယ္ဝန္ရိွခ်ိန္မွာ ေကာ္ဖီကို လည္း သတိထားရပါမယ္။
.

၄။ အရက္


အရက္ဟာ ကေလးရဲ့ ဖြံၿဖိဳးမႈကို အႏၲရာယ္ျဖစ္ေစပါတယ္။ မိခင္ေသာက္လိုက္တဲ့ အရက္ဟာ အခ်င္းကိုျဖတ္ၿပီး ကေလးဆီကို ေရာက္သြားပါတယ္။ မိခင္ေသာက္သမွ် ကေလးဆီကိုေရာက္ေနပါတယ္။ ပထမ ၃လ အတြင္းမွာ အရက္ ဒါမွမဟုတ္ အရက္ပါတာေတြ လံုးဝမေသာက္သင့္ပါဘူး။ မသိလို႔ေသာက္ျဖစ္တယ္ဆိုရင္လည္း အခုခ်က္ျခင္းရပ္လိုက္ပါ။ ကိုယ္ဝန္ရိွတဲ့အခ်ိန္မွာ ဘယ္ေလာက္ေသာက္လို႔ရတယ္၊ ကိုယ္ဝန္ဘယ္ႏွစ္လေရာက္ရင္ေသာက္လို႔ရတယ္ ဆိုၿပီး တိတိက်က် ေျပာလို႔မရေသးပါဘူး။ ကိုယ္ဝန္အေစာပိုင္းကာလေတြမွာ ေသာက္ထားရင္ ေမြးလာတဲ့ကေလးေတြမွာ အရက္စြဲတဲ့ လကၡဏာစု (Fetal Alcoholic Syndrome) ေတြပါလာတတ္ပါတယ္။
.

ကုိယ္ဝန္ရိွေနတဲ့အခ်ိန္မွာ ေနမေကာင္းျဖစ္ရင္ေတာ့ အစာကို အမ်ားႀကီးမစားသင့္ပါဘူး။ ၂ႀကိမ္၊ ၃ႀကိမ္နဲ႔ အမ်ားႀကီးစားမယ့္အစား တေန႔ကို ၆ႀကိမ္ေလာက္ ခြဲၿပီးစားေပးရင္ အစာကို လြယ္လြယ္နဲ႔ ေၾကညက္ေစႏိုင္ၿပီး ရင္အရမ္းပူတာကိုလည္း သက္သာေစပါတယ္။ အစားကိုေရြးတဲ့အခါမွာလည္း ကစီဓါတ္ (Carbohydrate) ကို အရမ္းျမင့္တက္မသြားေစတဲ့ အစာမ်ိဳးကို ေရြးသင့္ပါတယ္။ ကိုယ္ဝန္ရိွလို႔ မူးေဝေအာ့အန္ (Morning Sickness) ေနသူဆိုရင္လည္း အိပ္ရာကမထေသးခင္ ဘီစကြတ္မုန႔္ကို ႏြားႏို႔ပူပူတစ္ခြက္နဲ႔ ေသာက္သင့္ပါတယ္။ ဂ်င္းနဲ႔ ပ႐ုတ္ပါတာေတြဟာ အစာအိမ္ကို အေထာက္အကူျဖစ္ေစႏိုင္ၿပီး ပူတဲ့၊ စပ္တဲ့အစားအေသာက္ေတြကေတာ့ ပ်ိဳ႕အန္တာေတြကို ပုိဆိုးသြားေစပါတယ္။
.

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္မွာ ေကာင္းေကာင္းစားတာ၊ အာဟာရမွ်တေအာင္ စားတာဟာ ကေလးနဲ႔ မိခင္ရဲ့ က်န္းမာေရးကို ျမွင့္တင္ေပးျခင္းပါပဲ။ အရင္ကတည္းက က်န္းမာေရးေကာင္းတယ္၊ အာဟာရမွ်တေအာင္ စားတယ္ဆိုရင္ေတာ့ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္မွာ သိပ္ၿပီးေထြေထြထူးထူး ေျပာင္းလဲစရာ မရိွပါဘူး။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္မွာ အေရးႀကီးတဲ့ ေနာက္ထပ္အခ်က္ကေတာ့ အားကစားလုပ္ျခင္းပါပဲ။ အရမ္းမပင္ပန္းတဲ့ အားကစားတစ္မ်ိဳးကို လုပ္ေနရင္ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ တိုးတက္မႈေတြရိွလာႏိုင္သလို မီးဖြားရာမွာလည္း အေထာက္အကူရေစပါတယ္။ အေရာင္အေသြးစံုတဲ့ ပန္းခင္းထဲမွာ မိမိရဲ့ ရင္ေသြးငယ္ကို အရာရာျပည့္စံုတဲ့ ပန္းေလးသာျဖစ္ေစခ်င္တာ မိဘတိုင္းရဲ့ ဆႏၵပါ။ ဒါ့ေၾကာင့္ ကိုယ္ဝန္ရိွခ်ိန္မွာ အစားအေသာက္၊ အေနအထိုင္ကို ဂရုစိုက္ၿပီး က်န္းမာဖြ႔ံၿဖိဳးတဲ့ ရင္ေသြးငယ္တို႔ကို ပ်ိဳးေထာင္ႏိုင္ၾကပါေစ။ ။

ႏွင္းႏုလြင္ (ေဆးဝါး)
အာေရာဂ်ံမဂၢဇင္း၊
စက္တင္ဘာ၊ ၂၀၁၀။